Opinie

    • Sjoerd de Jong

SNS en het rapport dat geen rapport was

Hoe ernstig is een rapport dat niet van een accountant komt, maar waarin wel wordt vastgesteld dat een bank een verlies van ruim een miljard tegemoet kan zien?

Die vraag speelde rond de berichtgeving van NRC Handelsblad over SNS. In een column over SNS en de berichtgeving over de ramspoed bij die bank in NRC Handelsblad, schreef ik dat er een woordenstrijd was ontstaan tussen de krant en de bank, over de interpretatie van een rapport van adviesbureau Ernst & Young, waarin volgens de krant werd gewaarschuwd voor een dreigend verlies van 1,2 miljard euro.

Woordvoerders van SNS ontkenden dat in een lange brief die ook naar andere media werd verstuurd.

In een tamelijk technisch boekhoudkundig exposé verweet de bank de krant een onjuiste interpretatie van het rapport van Ernst & Young. Dat was geen advies geweest maar louter een overzicht van scenario’s, voor een reguliere ‘stress test’ van de bank.

De bank schreef:

In deze interne rapportages wordt niet ingegaan op de hierboven beschreven incurred losses (relevant voor de jaarrekening), maar alleen op potential shortfalls die zich zouden kunnen voordoen indien de toegepaste stressscenario’s werkelijkheid zouden worden. Ernst &Young Real Estate Advisory Services of Ernst & Young als accountant hebben SNS REAAL dan ook nooit gerapporteerd, laat staan geadviseerd welk bedrag dan ook af te schrijven.

Het had effect, schreef ik:

De beeldvorming leidde tot een forse kater op de redactie. [..] De krant staat vierkant achter het verhaal, maar kwam opeens in de sociale media op achterstand.

Ook later spraken functionarissen van de vastgoedpoot van de bank tegen dat er zo’n advies op tafel had gelegen, aldus verslaggevers van de krant.

De heftige kritiek van SNS zaaide op Twitter twijfel over de geloofwaardigheid van de berichtgeving in de krant.

Jammer genoeg beschikte de krant ook niet over dat rapport – de verslaggevers hadden het wel ingezien - en dus werd het een kwestie van welles en nietes.

Maar vorige week dook datzelfde rapport van Ernst & Young op in een brief van De Nederlandsche Bank over SNS.

De toezichthouder op het bankwezen schreef daarin dat de ,,gedetailleerde analyse’’ van Ernst & Young was gebruikt als ,,uitgangspunt’’ voor nader onderzoek naar de dreigende verliezen bij de vastgoedpoot van SNS.

Dat nader onderzoek had uitgewezen dat de dreigende verliezen bij SNS nog groter waren dan Ernst & Young in hun somberste scenario hadden geschat.

Over dat latere onderzoek, door Cushman & Wakefield, schrijft DNB:

Op 14 december 2012 bracht Cushman een eerste rapport uit, waarin de te verwachten verliezen in een basisscenario (na voorzieningen) uitkomen op 2,4 miljard euro. Dat is 500 miljoen hoger dan in het sombere scenario van Ernst & Young en 1,4 miljard euro hoger dan in het basisscenario van Ernst & Young. Het sombere scenario van Cushman komt zelfs uit op 3.2 miljard euro.

Het was dus nog erger dan de krant al had gemeld.

Geen spoor ook van de boekhoudkundige finesses die de bank de krant onder de neus wreef.

Dat neemt niet weg dat de krant beter en uitgebreider had kunnen uitleggen hoe dat rapport van Ernst & Young in elkaar zat en wat de status ervan was. Het had een aantal scenario’s, zoals in de advieswereld gebruikelijk: een somber scenario, een meevaller en een ‘basisscenario’ bij ongewijzigde omstandigheden (met die 1,2 miljard aan verliezen).

Dat ‘basisscenario’ was serieus genoeg voor de krant.

En blijkbaar dus ook voor DNB.

    • Sjoerd de Jong