PvdA'ers Groningen eisen 'gasfonds'

Een royaal compensatiefonds voor gedupeerden van gaswinning. PvdA’ers op sleutelposities in Groningen maken zich er sterk voor.

Zal de dijk langs het Eemskanaal, dwars door het gaswinningsgebied, het houden nu er zwaardere aardbevingen in Noord-Groningen dreigen? En de bruggen en de gemalen? Blijven de kantoorgebouwen en de chemische fabrieken in de haven van Delfzijl overeind? Komen er schadelijke stoffen vrij? En leidingen zoals de ‘smeerpijp’, de rioolbuis van Groningen naar Delfzijl? Wat gebeurt er als die knapt?

Waterschappen en de provincie Groningen zijn sinds vorige week druk in de weer alle aardbevingsrisico’s in kaart te brengen. Nu het Staatstoezicht op de Mijnen rekening houdt met bevingen tot een kracht van 5 op de schaal van Richter als gevolg van de gaswinning, moet Groningen het crisisplan aanpassen. Alle scenario’s moeten op tafel. En dat niet alleen: de schade moet worden berekend en liefst ruimhartig vergoed door de veroorzakers: de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en de overheid.

PvdA’er Bert Middel, oud-Kamerlid, oud-senator en tegenwoordig dijkgraaf van waterschap Noorderzijlvest, schetste donderdag de zwartste scenario’s. „Ik wil geen paniek zaaien”, aldus de dijkgraaf. „Maar van de onderzoekers begrijp ik dat de kans bestaat dat de aardbeving 25 keer zo zwaar is als de laatste . En als je dan te maken hebt met een verzwakte dijk zoals hier, kan die inzakken en staat er binnen de kortste keren 6.500 hectare onder water. Dan moeten bewoners met hun huisraad het dak op en houdt ook de gaswinning in Slochteren het niet droog.” Daarom, zegt Middel, moeten zijn dijken verhoogd, verbreed en verstevigd worden uit de opbrengsten van het aardgas.

Nog geen dag later volgde een andere PvdA’er, Max van den Berg, commissaris van de koningin in Groningen, die maandag werd bijgevallen door partijgenoot Peter Rehwinkel, burgemeester van Groningen. Alle drie de PvdA-bestuurders vinden dat er, naar analogie van het Waddenfonds, een compensatiefonds moet komen voor de gedupeerden van gaswinning.

Van den Berg hield het vrijdag bij RTV Noord op „minstens een miljard euro, bijgedragen door de Nederlandse Aardolie Maatschappij”. Het geld wil hij gebruiken om de leefbaarheid in de regio te versterken en de waardedaling van woningen te compenseren. „Dit hoort bij de bedrijfskosten van de NAM.”

Of dat aparte fonds er komt moet deze week blijken. Morgen houdt de Kamer een hoorzitting, donderdag volgt een algemeen overleg. Het fondsplan stuit op kritiek van de VVD in de Tweede Kamer („uitermate onverstandig en belachelijk”, zei Kamerlid René Leegte) en ook van de eigen PvdA daar. „Het doet geen recht aan de Groningers”, schreef Kamerlid Jan Vos in een opiniebijdrage. Bewoners eerst bang maken en dan geld beloven. „Het zijn geen geldwolven.”