Onderzoek naar ‘premieshoppen’ in transportsector

epa03058378 Trucks and cars drive on the the A2 motorway near Boenen, Germany, 13 January 2012. The six-lane expansion of the A2 motorway from Oberhausen leading to the German capital Berlin will be officially opened with a ceremony near Kamen, Germany, on Monday, 16 January. EPA/BERND THISSEN
epa03058378 Trucks and cars drive on the the A2 motorway near Boenen, Germany, 13 January 2012. The six-lane expansion of the A2 motorway from Oberhausen leading to the German capital Berlin will be officially opened with a ceremony near Kamen, Germany, on Monday, 16 January. EPA/BERND THISSEN Archiefbeeld. Foto EPA / Bernd Thissen

De Sociale Verzekeringsbank (SVB) en de inspectiedienst SZW (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) doen onderzoek naar schijnconstructies in de transportsector waarbij Cyprus wordt gebruikt om de arbeidskosten van Nederlandse vrachtwagenchauffeurs te drukken. De instanties kregen signalen van onder meer vakbond FNV Bondgenoten.

De ‘Cyprus-constructie’ houdt in dat Nederlandse chauffeurs formeel in dienst komen van een Cyprisch uitzendbureau. Het Nederlandse transportbedrijf waarvoor zij rijden, is dan geen werkgever meer, maar opdrachtgever van het uitzendbureau. Dat verlaagt de kosten voor het transportbedrijf met ruim een kwart, onder meer doordat verplichte premies voor sociale verzekeringen, zoals AOW of WW, op Cyprus een stuk lager liggen dan in Nederland. Buitenlanders betalen op het eiland bovendien geen of vrijwel geen inkomstenbelasting. Onduidelijk is of de constructie, die handig gebruikmaakt van Europese regelgeving, legaal is of niet.

FNV Bondgenoten en werkgeversorganisatie Transport en Logistiek Nederland hekelen het ‘premieshoppen’, omdat het zou leiden tot oneerlijke concurrentie met bedrijven die zich wel houden aan de Nederlandse arbeidsvoorwaarden.

De SVB, verantwoordelijk voor de uitvoering van volksverzekeringen als de AOW, zegt zelf „beperkte opsporingsbevoegdheden” te hebben. De instantie heeft er bij het ministerie van SZW op aangedrongen om de kwestie aan te kaarten bij de Cyprische autoriteiten, laat een woordvoerder weten. De Cyprioten kunnen vaststellen of sprake is van een brievenbusfirma, waarmee de grond onder de constructie komt te vervallen. In dat geval vallen werknemers „met terugwerkende kracht onder de Nederlandse sociale zekerheid”, stelt de SVB.

Transportbedrijven en werknemers die gebruikmaken van de ‘Cyprus-constructie’ hoeven hun werkzaamheden in afwachting van het onderzoek niet te staken.

FNV Bondgenoten overweegt de eventuele schade van niet-betaalde sociale premies te verhalen op de SVB, die volgens de vakbond eerder had moeten en kunnen ingrijpen. Zij vrezen dat de uitzendbureaus niet meer te traceren zijn als hun businessmodel eenmaal geklapt is.

Lees meer over de Cyprus-route vanmiddag in NRC Handelsblad. Abonnees kunnen het artikel ook lezen in de digitale editie.

    • Ariane Kleijwegt