Gevaar schuilt in publieke opinie

Toplieden bedrijven veelvuldig scherp ondervraagd in Britse en Amerikaanse parlement

James Murdoch, left, and Rupert Murdoch, give evidence to the Culture, Media and Sport Select Committee on the News of the World phone-hacking scandal in this image taken from TV in Portcullis House in central London Tuesday July 19 2011. (AP Photo/ PA) UNITED KINGDOM OUT ASSOCIATED PRESS

Bankiers, journalisten, uitgevers, agenten, toplieden van bedrijven: wie is er niet voor een commissie van het Britse Lagerhuis verschenen? Zodra in een sector iets mis lijkt, , worden de hoofdrolspelers opgeroepen.

Dus riep de Commissie Media en Cultuur mediamagnaat Rupert Murdoch op om over het afluisterschandaal te getuigen, stond oud-Barclays-baas Bob Diamond voor de Commissie Financiën wegens het renteschandaal, en moesten de bazen van onder meer Starbucks en Google voor de Commissie Openbare Rekeningen vertellen waarom hun bedrijven zo weinig belasting betalen.

Het gaat tijdens de verhoren minder om het antwoord, maar vooral om de vragen – of liever om de vragenstellers. De Lagerhuisleden willen aan de kiezer laten zien dat ze iets doen aan het probleem. De hoofdrolspelers getuigen bovendien niet onder ede, maar ‘op hun erewoord’. Als blijkt dat ze liegen, zijn ze schuldig aan minachting van het parlement. Welke straf daarop volgt, weet niemand. Het resultaat is dat de meeste Commissie-verhoren verzandden in oeverloos welles-nietes, en er slecht wordt doorgevraagd en geluisterd. Het gevaar zit hem in de publieke opinie . Toen Starbucks-baas Troy Allstead uitlegde hoe de Amerikaanse koffieketen legaal belasting ontdook, werd in kranten opgeroepen tot een consumentenboycot. De keten besloot toen vrijwillig meer belasting te gaan betalen.

Titia Ketelaar