Crimineel zoekt kickbokser

Op kickboksgala’s ontmoet de onderwereld de bovenwereld. De sport is nauwelijks ‘schoon’ te houden, blijkt uit nieuw onderzoek.

EINDHOVEN - Feature gemaakt door ANP-fotograaf Bas Czerwinski. Een jongen tijdens het Kickboksgala in Eindhoven. ANP BAS CZERWINSKI

Verslaggevers

Amsterdam. Op blote voeten beginnen de mannen te rennen in de gym. Rondjes en slalommen tussen de stootkussens door. Touwtjespringen, opdrukken en weer touwtjespringen. Een boksklok gaat elke drie minuten af. Tijd voor iets anders. Een uur lang. Na tien minuten zijn de mannen helemaal bezweet. Druppels spatten op de blauwe en rode matten.

Iedere ochtend om tien uur traint Thom Harinck een team professionele kickboksers in sportschool Chakuriki in Amsterdam-Noord. Een enkele Nederlander zoals Hesdy Gerges, en veel Oost-Europeanen. Ook bad boy Badr Hari, die wordt verdacht van poging tot doodslag, begon bij Harinck.

Met zwart lint zwachtelen de mannen hun handen en polsen in na de warming up. De bokshandschoenen erover. Been- en voetbeschermers aan. In de ring treffen ze elkaar voor gevechten van drie minuten.

Ze houden zich in, is de bedoeling. Maar Harinck moet tussenbeide komen, als de woede bezit lijkt te nemen van Ràul Catinas. Harinck roept dat hij moet stoppen, maar Ràul lijkt hem niet te horen. Met een glazige blik stoot, incasseert en schopt hij. Harinck manoeuvreert zichzelf tussen de twee vechters in. Dan laten ze hun armen zakken en lopen naar achteren. Raúl zal achteraf zeggen dat hij Harinck niet hoorde.

Kickboksen en andere full body contact vechtsporten zijn populair onder jongeren, maar het imago is slecht. Op gala’s doen criminelen zaken met elkaar, zegt de Amsterdamse politie. Gisteren publiceerden onderzoekers van de Universiteit Utrecht een onderzoek waaruit bleek dat de vechtsportwereld te versnipperd is om de rotte appels te weren. Er is geen enkel toezicht op de lessen aan kinderen.

Thom Harinck is een pure sportman. Dat hij deugt, weet iedereen in de kickbokswereld. Maar de criminelen kloppen soms letterlijk bij de sportschool aan. Volgens Harinck zijn alle profs die hij traint weleens benaderd door foute lui. „Die willen graag een kickbokser om zich heen.” Een wapen dragen is verboden, een kickbokser bij je hebben niet. Volgens Harinck pakken ze het subtiel aan. Ze komen naar een training of een wedstrijd, tonen interesse, doen eens een horloge cadeau na een gewonnen gevecht en zeggen dat ze willen sponsoren. „Dat ze in de drugs zitten en weleens bescherming nodig hebben, blijkt vaak pas later.”

In de gemeente Amsterdam zijn grote kickboksgala’s, met meer dan 500 bezoekers, niet meer welkom, besloot burgemeester Eberhard van der Laan in 2010. Hij noemde deze gala’s ‘netwerkbijeenkomsten van de georganiseerde criminaliteit’. De grote vechtgala’s werden tot dan toe gehouden op locaties die deels of helemaal in handen waren van de gemeente, zoals de Amsterdam Arena, Sporthallen Zuid en de Passenger Terminal.

De Amsterdamse politie constateerde vergaande verwevenheid tussen kickboksen en de georganiseerde criminaliteit. De politie onderzocht onder anderen twee grote kickboksorganisaties: It’s Showtime en Golden Glory. Op enkele uitzonderingen na hadden de organisatoren van de vechtsportgala’s „recente criminele antecedenten” dan wel „veroordelingen wegens misdrijven op hun naam”.

De oprichter van Golden Glory, Ron Nyqvist, regelt „onverhuld” ‘organisatie-activiteiten’ vanuit de gevangenis, waar hij een celstraf van twintig jaar uitzit voor een dubbele moord, schrijft de politie. Simon Rutz, eigenaar van It’s Showtime, nam Badr Hari mee om een burenruzie voor een vriend te beslechten. Hari werd veroordeeld voor mishandeling. Rutz voor huisvredebreuk.

Maar er is meer. Op de kickboksgala’s wordt op grote schaal zwart geld witgewassen, vermoedt de politie, onder meer via de verhuur van vip-tafels. De prijs van zo’n tafel, inclusief champagne en hapjes, varieert van 1.250 tot 6.500 euro, afhankelijk van de afstand tot de ring. Het merendeel van deze tafels, schrijft de politie, wordt contant betaald. De administratie is „zeer beperkt”. De organisatie geeft soms tafels weg „om onduidelijke redenen”.

Bij een van de gala’s bleken tien tafels te zijn gekocht door één persoon. Wie dat was, kon niet worden achterhaald. De politie vermoedt dat er een bedrag tussen de 30.000 en 50.000 euro mee gemoeid was. Al met al vormen de vip-tafels een „uitgelezen kans” om zwart geld uit te kunnen geven, concludeert de politie.

Wie zijn de bezoekers van deze grote kickboksgala’s? Uit een verkeerscontrole in 2009 bij een gala in de Amsterdam Arena bleek dat 60 procent van de bezoekers van een vip-tafel criminele antecedenten had. Het ging voornamelijk om drugs- en wapendelicten, vermogens- en geweldsmisdrijven. Aan de vip-tafels waren bij een aantal gala’s leden van de Hells Angels aanwezig. Het viel de politie op dat een aantal bekende „Amsterdamse beroepscriminelen” vooral geïnteresseerd leek in elkaar en minder in de partijen.

Het ontmoedigingsbeleid van de gemeente had vrijwel direct effect. Sinds de afkondiging zijn er nog één à twee gala’s in de stad geweest, die al gepland waren. Het financiële risico is te groot geworden, zei Rutz eerder. „Wat als je alles in de steigers zet en je krijgt geen vergunning?”Op initiatief van de gemeente Amsterdam maakte staatssecretaris Teeven (Justitie, VVD) het mogelijk kickboksgala’s met de wet Bibob te toetsen. Dat betekent dat een evenement al geweigerd kan worden als één van de sponsors weleens veroordeeld is geweest.

De gala’s worden gesponsord door bonafide bedrijven, constateert de politie, maar ook door bedrijven die veel diensten verlenen aan criminelen. Zoals de spyshop, waar legaal afluister- en spionageapparatuur wordt verkocht, die populair zijn bij criminelen. Andere veel voorkomende sponsors zijn handelaren in (gebruikte) exclusieve horloges, schrijft de politie. Die gelden in het criminele milieu als statussymbool en worden vaak gebruikt als ruilmiddel.

Simon Rutz heeft zijn bedrijf It’s Showtime inmiddels verkocht. Het verdwijnen van de gala’s betekent niet dat er in Amsterdam geen kickbokswedstrijden meer zijn. Er worden nog altijd kleinere gala’s gehouden, met minder dan 500 bezoekers. Dat mag wel.

„Het was nooit de bedoeling dat álle kickbokswedstrijden uit de stad zouden verdwijnen”, zegt de woordvoerder van burgemeester Van der Laan. „We willen het niet onmogelijk maken dat een moeder haar zoon een wedstrijd ziet vechten.” Het doel van de maatregelen was volgens de woordvoerder het terugdringen van de vermenging tussen de onder- en bovenwereld in de sport. Op gala’s van minder dan 500 bezoekers kunnen volgens hem geen grote bedragen worden witgewassen. „Die zijn voor zware jongens niet interessant.”

Dat kickboksen voortdurend in verband wordt gebracht met criminaliteit, doet de populariteit onder jongeren niet afnemen. Vooral Marokkanen doen het graag, zowel jongens als meisjes. Judoscholen zijn doorgaans een stuk witter. „Kickboksen past beter bij een wat hardere cultuur dan de Nederlandse”, denkt Harinck. „Als je mee wil tellen op straat moet je kunnen kickboksen.” Ook in Oost-Europa zijn de full body vechtsporten populair. Vechters zijn er popsterren.

De Oekraïense vechter Sergei Laschenko meldde zich bij Thom Harinck nadat hij een wedstrijd van diens pupil Hesdy Gerges had verloren. ‘Om van Gerges te winnen, moet ik bij zijn trainer zijn’, dacht hij. Vandaag krijgt Laschenko in het eerste gevecht een bloedneus. Hij voelt een paar keer aan zijn neusbotje en traint verder. Hij is bleek en te dik. Harinck: „Hij heeft gedoe met het visum van z’n vriendin. Nu zit hij hier alleen. En”, hij knijpt in het vet op Laschenko’s buik: „hij eet verkeerd.”

De drie kinderen uit het tweede huwelijk van Harinck zitten niet op kickboksen, maar op hockey. Zijn jongste heeft hij van voetbal gehaald nadat ouders met elkaar op de vuist gingen langs de lijn. Hij liep weg toen dat gebeurde. „Als ik me ermee bemoei staat er weer in de krant dat een kickbokser agressief was.”