De nieuwe tuinman van de eurozone

2,5 jaar, zo lang duurt de termijn van Jeroen Dijsselbloem als voorzitter van de eurogroep. Het maakt hem tot minstens halverwege 2015 tot het gezicht van de euro. Dat wordt op eieren lopen. Sinds gisteren weten we dat de Britse parlementsverkiezingen, waarschijnlijk in 2015, cruciaal worden voor Europa, en dat geldt ook voor de concessies die premier Cameron voor die tijd hoopt los te peuteren voor zijn land.

Gevaarlijk: als de financiële markten ergens op los gaan dan is het wel een gefixeerde datum, gekoppeld aan een doel.

Dan de eurocrisis zelf, die in een rustiger vaarwater terecht lijkt te zijn gekomen. Die rust is bedrieglijk: de paradox is hier dat de druk op hervormingen wegvalt, en dat maakt het voorzitterschap misschien nog wel lastiger dan eerst.

En intussen wordt de euro steeds sterker nu, in navolging van andere landen, ook Japan een expansief beleid lijkt te gaan voeren dat de eigen valuta verzwakt. Als de eurogroep plots wordt weggedepricieerd door de rest van het peloton, moet zij dan zelf ook niet aan de monetaire epo?

Wat te doen? Denk aan de film Being There, waarin Peter Sellers de rol speelt van de tuinman Chauncy Gardener, die het in een reeks verbijsterende misverstanden schopt tot adviseur van de president. Ook Dijsselbloems recente loopbaan is, met alle respect, een aaneenschakeling van toevalligheden. Een half jaar geleden nog lid van een kansloze PvdA-fractie die vermorzeld werd door de strijd tussen VVD en SP. Na een onwaarschijnlijke overwinning lid van het team dat een ondenkbare coalitie van VVD en PvdA in elkaar sleutelde. Daar minister van Financiën in worden en dan, in een onverwachte samenloop van omstandigheden, boven komen drijven als voorzitter van de eurogroep. Let wel: dit alles binnen een half jaar. En vanuit die positie moet hij nu volk, pers, en vooral financiële markten toespreken over de allergevoeligste dossiers.

Dijsselbloem is natuurlijk geen Gardener, en er is geen enkele reden aan te nemen dat hij de functie niet aan kan. Politici worden te pas en te onpas onvoorbereid ergens topman van, of het nu van de NAVO is of van de Europese Commissie.

Maar Dijsselbloems nieuwe functie is wel uiterst gevoelig, met de markten zo op je hielen. In dat opzicht zou hij wel degelijk een voorbeeld aan Gardener kunnen nemen. De tuinman wist in zijn kleine wereld alleen iets over planten en seizoenen, maar zijn uitspraken daarover werden voortdurend misverstaan als diepfilosofische gedachten. Dat kan ook best met de euro. Denk je de volgende persconferentie in, tijdens een diepe crisis:

Vraag: Mister Dijsselbloem, blijft de euro bestaan?

„As long as the roots are no severed all is well. And all wil be well in

the garden.”

Vraag: Hoe lang duurt de economische recessie nog?

„First comes spring and summer, but then we have fall and winter.

And then we get spring and summer again.”

Vraag: En verwacht u dat het Verenigd Koninkrijk in de Europese Unie blijft?

„I like to watch.

Daar hebben ze vast niet van terug.

De redacteuren Maarten Schinkel en Menno Tamminga schrijven in deze wisselcolumn over economische ontwikkelingen.

    • Maarten Schinkel