Onderzoek naar vogelgriep hervat - ‘voordelen groter dan gevaren’

Een Indonesische man hangt kippen op die verkocht gaan worden. Foto AP / Achmad Ibrahim

De wetenschappers die een jaar geleden vrijwillig hun experimenten met de vogelgriep stillegden, hervatten hun werk weer. Zij hielden zich tot nu toe aan een moratorium, maar vinden dat de voordelen van het onderzoek de risico’s overvleugelen.

Dat schrijft persbureau Reuters vanavond. Het moratorium - een schorsing van verder onderzoek - werd geaccepteerd omdat wetenschappers in Nederland en de VS verklaarden dat ze een versie van de vogelgriep hadden gemaakt die besmettelijker was. Ze onderzochten hoe de griep zou kunnen muteren en zo een groter gevaar voor mensen zou kunnen worden. Maar dat leverde kritiek op. Onze wetenschapsredacteur Wim Köhler legt uit waarom:

“Het ging om onderzoek van Ron Fouchier van het Rotterdamse Erasmus MC. Tegenstanders vreesden dat de versie die hij gemaakt had uit het lab zou ontsnappen of in verkeerde handen zou vallen - van terroristen bijvoorbeeld. Een Amerikaanse staatscommissie tegen bioterrorisme (NSABB) hield een publicatie van Fouchier daarom tegen. Dat was uit angst voor gebruik als biologisch wapen, maar ook vreesden commissieleden dat het virus uit minder goed afgesloten laboratoria zou ontsnappen.”

Daarop legden veel wetenschappers, onder wie enkele van de belangrijkste griepexperts, hun onderzoek stil. Vandaag verklaarden ze dat het tijd wordt dat ze het werk weer oppakken omdat gezondheidsorganisaties inmiddels nieuwe regels hebben om het onderzoek te monitoren.

Hervatting nodig nu virus gevaarlijker wordt voor mensen

Bovendien groeit het gevaar dat het virus voor mensen vormt, zegt Köhler:

“Het H5N1-vogelgriepvirus waart sinds 1997 in Azië rond. Het doodde tot nu toe 360 mensen. Dit najaar waarschuwden Fouchier en enkele collega’s in een artikel in PLOS Pathogens, op grond van hun omstreden werk aan het vogelgriepvirus, dat het H5N1 dat in Egypte onder pluimvee heerst riskant is omdat het al twee van de vijf mutaties bezit die er een mensbesmettend virus van maken.”

Fouchier en collega’s schrijven dat ze weer aan het werk gaan in de landen waar de overheid de labs en de werkwijze heeft goedgekeurd. Nederland valt daar ook onder, de VS nog niet. Daar zijn regels in de maak om onderzoek te beoordelen voordat het begint.