'Ton Koopman is vriendelijk veeleisend, ook voor amateurs'

Monica Damen, directeur van het Groot Omroep-koor, zingt zelf stiekem ook. Als amateursopraan.

Klassiek

Bachdag. Zelf Bach zingen met Ton Koopman. Gedaan: 20/1, Muziekgebouw aan 't IJ, Amsterdam. ****

Het laatste dat je als koordirecteur wilt communiceren is: jongens, weet je, ik zing zelf ook! Maar goed, ik doe het wel graag. Ik heb les gehad en zing af en toe solopartijen in de Amsterdamse kerk De Krijtberg.

Zo’n dertig jaar geleden heb ik in een Amsterdams kamerkoor met de toen net als dirigent beginnende Ton Koopman de Mariavespers van Monteverdi gezongen. Gisteren, op de Bach-Dag in het Muziekgebouw aan ’t IJ, viel me op dat zijn werkwijze in essentie onveranderd is.

Bach laten zingen door een koor van tachtig middelbare amateurs, zoals hier gebeurde, is natuurlijk niet hoe Koopman het gewend is met zijn veel kleinere, professionele Amsterdam Baroque Choir. Maar hij weet wel even gedreven en gepassioneerd over te brengen hoe je met frasering kunt laten horen dat de muziek iets uitdrukt, hoe de noten de tekst ondersteunen. In het willen treffen daarvan was hij veeleisend – maar op een vriendelijke manier.

Wat me roerde onder de mensen die ik sprak, was hun honger naar leren. Dat had ook grappige kantjes; sommigen ergerden zich eraan dat hun groepsgenoten tevoren onvoldoende hadden gestudeerd. Er waren dan ook heel veel koordirigenten bij. En veel NRC-lezers, haha.

Koopman is een Bach-autoriteit, dus men zal zeker veel hebben opgestoken. Maar er waren ook aanwijzingen die mensen wel begrepen, maar vocaaltechnisch niet konden realiseren. Wat dat betreft is zingen net pianospelen. Ook als je weet wat je wilt horen, moet je het nog wel kunnen realiseren. Gewoon goed les nemen is ook voor een amateurzanger uiteindelijk cruciaal. Niet studeren betekent: niet verder komen.

Maar het plezier van samen zingen was ook deze middag groot.

    • Monica Damen