De toekomst van de Fyra

Met zijn uitlating dat hij het „kotsbeu” is, heeft de topman van de Belgische spoormaatschappij NMBS, Marc Descheemaecker, de gevoelens die veel reizigers over de ‘hogesnelheidstrein’ Fyra koesteren, vermoedelijk heel adequaat verwoord.

De NMBS-bestuurder uitte zijn woede gisteren in het tv-programma De zevende dag van de VRT. De Fyra, die een snelle treinverbinding tussen Amsterdam en Brussel zou zijn, is een fiasco. Punctueel was de verbinding van meet af aan niet en sinds afgelopen weekend rijdt de trein zelfs helemaal niet meer, een situatie die wellicht maanden zal voortduren.

Soms was een zwaan op de baan de oorzaak, dan weer waren het infrastructurele storingen bij Rotterdam. Dikwijls ging het om ICT-problemen (‘Radio Block Centre-storingen’) die treinen vertraagden of voor onbepaalde tijd onderweg zelfs tot stilstand brachten. Nu blijkt het rijdend materieel, de V250, zelf zorgwekkende mankementen te vertonen. De treinen zijn blijkbaar niet bestand tegen ijsblokken. Op het spoor is zowel plaatwerk als een afdekrooster van een Fyra gevonden. Geen wonder dat de veiligheidsdienst van de Belgische spoorwegen tot een rijverbod besloot.

Beschuldigende vingers wijzen nu in de richting van de fabrikant, het Italiaanse bedrijf AnsaldoBreda, dat alvast zijn excuses heeft aangeboden. Maar de vraag is ook waarom NS-Hispeed en NMBS voor deze leverancier hebben gekozen en niet voor een van de meer bekende fabrikanten die materieel op het Europese net hebben rijden. Een klassiek geval van goedkoop dat duurkoop blijkt te zijn.

De Nederlandse staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur, PvdA) maakt zich nu sterk voor een alternatieve treindienst, zo staat in een brief die ze vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Daaruit blijkt ook dat ze het begrip dat ze aanvankelijk nog toonde voor de problemen met de Fyra, in hoog tempo heeft verloren. Ze gaat gebruikmaken van haar bevoegdheid de vervoerders aan de afspraken te houden die bij de concessieverlening zijn gemaakt, dan wel dwingen tot nieuwe afspraken.

Dat is ook wel het minste wat ze kan doen. Net als het diepgaande onderzoek naar de oorzaken van dit echec, dat ze van NS en NMBS eist. Hetgeen tevens betekent dat het Belgisch-Nederlands overleg over de hogesnelheidstrein, dat nimmer werd gekenmerkt door soepelheid, moet worden heropend. De toekomst van de Fyra staat daarbij op het spel.

Laat het een overleg zijn in het besef dat treinpassagiers een dienstregeling wensen die uitvoert wat zij belooft. Betrouwbaarheid is aanzienlijk te prefereren boven de valse belofte van hoge snelheid.