Geraffineerd gefineerd

Op de meubelbeurs van Keulen presenteerde Arco deze week zijn nieuwe tafels en stoelen. Een Achterhoekse firma met een vleugje zen.

De Slim Table van ontwerper Bertjan Pot: een aluminium frame met hout gefineerd.

De geschiedenis van de Achterhoekse meubelfabrikant Arco begint met een lelijk paardrijongeluk in 1904. Marechaussee Wouter van Ast brak daarbij een been, hij werd ontslagen uit dienst en omdat hij niet rond kon komen van het resterende inkomen begon hij in Winterswijk een eigen zaak, een boeken- en platenwinkel die uitgroeide tot een lijstenfabriek.

In de Tweede Wereldoorlog splitsten de drie zonen van Wouter van Ast de lijstenfabriek in drie nieuwe handelsfirma’s. De oudste zoon, Arend Cornelis, begon Arco Kleinmeubelfabriek, gespecialiseerd in krantenbakken, kapstokken en tafeltjes. Dat bedrijf groeide in de jaren zeventig, onder leiding van zoon Willem uit tot een meubelfabrikant bekend om zijn eigentijdse vormgeving in combinatie met ambachtelijk vakmanschap.

Twee jaar geleden nam Jorre van Ast (1980) de leiding van het familiebedrijf over. In korte tijd drukte de achterkleinzoon van marechaussee Wouter zijn stempel op de firma. De oud-student productvormgeving aan het Royal College of Arts in Londen bond een aantal jonge ontwerpers aan Arco, die voor een reeks aan nieuwe, innovatieve producten zorgden. Daarnaast besloot Jorre van Ast zich, net als zijn grootvader Arend Cornelis, te richten op ‘kleinmeubelen’, namelijk op tafels en wat daarbij hoort, van bijpassende stoelen, kasten en banken tot allerhande accessoires. Die specialisatie licht Van Ast als volgt toe: „Er zijn veel goede meubelfabrikanten, maar slechts een paar goede tafelfabrikanten. Om te overleven moet je je focussen, zeker als je het als een essentiële waarde ziet om in Nederland te produceren.”

De ongeveer dertig eettafels, bureaus en bijzettafeltjes uit zijn collectie produceert Arco met vijftig werknemers in de fabriek in Winterswijk. Het is een opvallend consistent programma zonder schreeuwerige en modieuze producten. Trefwoorden zijn: elegant, minimalistisch en een vleugje zen – als Appel-designer Jonathan Ive nog eens houten meubels gaat ontwerpen, zullen die bij Arco moeiteloos in het programma passen. Je ziet aan Arco-meubels af, dat over de kleinste details lang is nagedacht. „Het zijn nuchtere meubels”, zegt ontwerper Bertjan Pot, die voor Arco verschillende tafels en stoelen tekende.

Dunne tafel

Jorre van Ast zelf zegt het een uitdaging te vinden „met bijna niks toch iets bijzonders te doen – en dan niet diehard zakelijk minimalistisch, maar menselijk en warm”. Als voorbeeld noemt hij een van de bestsellers uit de collectie, de Slim Table van Bertjan Pot. Eenvoudiger kan een tafel niet zijn: vier poten en een blad. Maar hoe is het mogelijk dat een houten tafel met zulke lange en dunne poten en zo’n groot blad niet onder haar eigen gewicht bezwijkt? Van Ast lacht. De Slim Table is heel geraffineerd gefineerd. Onder de dunne laag hout geeft een aluminium frame de tafel stevigheid.

Op de meubelbeurs in Keulen presenteerde Arco deze week een nieuwe serie producten. Daarbij een nieuw kunststukje van Pot, de stapelbare eetkamerstoel Buzz met een kuip van 3D-fineer van slechts 4,5 millimeter dik. Dankzij een samen met Arco ontwikkeld aluminium buisframe is de dunne kuip dik genoeg.

Net zo innovatief zijn de Cable socks van Jonathan Prestwich. De Britse ontwerper boog zich over een eigentijds probleem, het wegwerken van ontsierende elektriciteitssnoeren van apparaten op tafel. Zijn gebreide tafelpootsok leidt snoeren op een vrolijke manier richting stopcontact. Jorre van Ast: „Een lowtech oplossing voor een hightech probleem. Net als andere producten ontstaat zoiets al pingpongend met een ontwerper. Prestwich stelde voor om een computertafel met een kabelgoot te maken. Ik vroeg hem een kabeloplossing te bedenken die voor iedere tafel geschikt zou zijn.”

De directeur van Arco presenteerde in Keulen zelf ook een nieuw ontwerp – een tafel, dat spreekt vanzelf. Zijn Base is een stoere leestafel met een betonnen basis en een blad van massief eikenhout. Het bijzondere, zegt Van Ast, is dat het om lokaal eikenhout gaat. „In Nederland versnipperen en verbranden we eikenhout. Het lijkt me een goed idee om de materialen voor onze producten zo dicht mogelijk bij huis te zoeken.”