Dreamliner, de Fyra van het luchtruim

De Boeing 787 mag niet meer vliegen, anderhalf jaar na oplevering. Te veel incidenten. Toch staan er nog ruim 800 op de bestellijst.

An aerial view shows All Nippon Airways' (ANA) Boeing 787 Dreamliner plane, which made an emergency landing at Takamatsu airport in Takamatsu, western Japan, in this photo taken by Kyodo January 16, 2013. The Boeing 787 operated by All Nippon Airways Co made an emergency landing in Takamatsu in western Japan after smoke appeared in the plane's cockpit, but all 137 passengers and crew members were evacuated safely, the Osaka Airport said on Wednesday. Mandatory Credit. REUTERS/Kyodo (JAPAN - Tags: TRANSPORT DISASTER) ATTENTION EDITORS - THIS IMAGE WAS PROVIDED BY A THIRD PARTY. FOR EDITORIAL USE ONLY. NOT FOR SALE FOR MARKETING OR ADVERTISING CAMPAIGNS. THIS PICTURE IS DISTRIBUTED EXACTLY AS RECEIVED BY REUTERS, AS A SERVICE TO CLIENTS. MANDATORY CREDIT. JAPAN OUT. NO COMMERCIAL OR EDITORIAL SALES IN JAPAN. YES REUTERS

Redacteur Transport & Logistiek

Amsterdam. De Dreamliner, het prestigieuze en meest geavanceerde passagiersvliegtuig van Boeing, bezorgde de Amerikaanse vliegtuigbouwer de afgelopen weken slapeloze nachten. Brand in het ene toestel, remproblemen in Japan, en een kerosinelek in weer een derde vliegtuig.

Boeing deed er alles aan om de onrust te bezweren. Op een snel georganiseerde persconferentie benadrukte de vliegtuigbouwer vorige week dat de 787 Dreamliner „100 procent veilig” was. De incidenten, zo zei Boeing, waren slechts de kinderziektes waar elk nieuw vliegtuig mee kampt. En de eerste Dreamliner werd najaar 2011 opgeleverd.

Maar de problemen stapelden zich op. Een gebarsten ruit in een cockpit. Een nieuw kerosinelek. En een lekkende motor. Nadat woensdag een Dreamliner van de Japanse luchtvaartmaatschappij All Nippon Airways een noodlanding had gemaakt wegens een elektrisch probleem, besloten de luchtvaartautoriteiten in de Verenigde Staten, Europa, India Japan en Chili dat het genoeg was. Overal ter wereld worden de gloednieuwe vliegtuigen nu aan de grond gehouden voor veiligheidsonderzoeken.

De 787 is het nieuwste passagiersvliegtuig van de Amerikaanse fabrikant Boeing. De romp van het revolutionaire vliegtuig bestaat deels uit lichtgewicht materialen als carbon en plastic. Daardoor verbruikt de Dreamliner volgens Boeing 20 procent minder brandstof dan vergelijkbare middelgrote vliegtuigen.

In het toestel zitten ook nieuwe, snel oplaadbare en lichtgewicht accu’s, van lithium-ion. En het zijn deze licht ontvlambare accu’s die tot nu toe de meeste problemen veroorzaken. Bij de All Nippon-Dreamliner die woensdag een noodlanding moest maken, bleek een accu door hitte opgezwollen en te lekken. Vorige week vloog in een andere 787 de accu in brand.

De Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA vindt nu dat eerst onderzocht moet worden of de accu’s wel veilig zijn. Als de luchtvaartautoriteiten een ontwerpfout constateren, moeten de ingenieurs terug naar de tekentafel. De productie van Dreamliners zal dan waarschijnlijk grote vertragingen oplopen.

De Dreamliner, met een capaciteit van zo’n de 270 passagiers, is een middelgroot vliegtuig voor intercontinentale vluchten. Het toestel kan worden ingezet op routes waarop grote jumbojets niet vol te krijgen zijn. Boeing bouwde tot nu toe 50 Dreamliners, en ontving in totaal 848 orders van luchtvaartmaatschappijen. Ook Air France-KLM heeft er 25 besteld.

De afgelopen weken hebben verschillende luchtvaartmaatschappijen hun steun uitgesproken aan Boeing. Zo sprak topman Akbar al-Baker van Qatar Airways over „groeipijntjes”. Qatar Airways heeft 60 Dreamliners bij Boeing besteld en is daarmee een van de belangrijkste klanten. Maar nu de Dreamliners aan de grond moeten blijven, is het de vraag hoe lang Boeing op steun kan blijven rekenen. De Japanse luchtvaarmaatschappij All Nippon verliest door het vliegverbod 1,1 miljoen dollar (ruim 800.000 euro) per dag, berekende een verzekeringsmaatschappij.

Overigens is het niet ongewoon dat nieuwe vliegtuigen opstartproblemen hebben. Bij het pronkstuk van de Europese vliegtuigbouwer Airbus, de superjumbo A380, werden scheurtjes in de vleugels ontdekt. Ook ontplofte een motor van de A380 in volle vlucht. Al deze incidenten schaadden de verkopen niet. Bovendien weten veel consumenten niet eens in wat voor type vliegtuig ze naar hun vakantiebestemming vliegen.

    • Dolf de Groot