Wordsworth en Shakespeare zijn raketmotoren voor de hersenen

The Ares I-X test rocket lifts off successfully from Pad 39B at the Kennedy Space Center in Cape Canaveral, Fla., Wednesday, Oct. 28, 2009.(AP Photo/John Raoux)

Wat men in een zelfhulpboek zoekt is eigenlijk in literatuur te vinden, zo wijst een onderzoek van de universiteit van Liverpool uit.

Een ‘rocket-booster to the brain’. Zo omschrijft Philip Davis, een hoogleraar Engels van de universiteit van Liverpool, het resultaat van het lezen van schrijvers als Shakespeare en Wordsworth in een interessant stuk in The Telegraph. Samen met collega-onderzoekers deed Davis onderzoek naar de effecten van het lezen van literatuur op de hersenen.

De onderzoekers bepaalden aan de hand van hersenscans wat er tussen de oren van 30 vrijwilligers gebeurde wanneer zij (klassieke) literaire auteurs als William Shakespeare, T.S. Eliot en William Wordsworth lazen. In eerste instantie werden originele teksten gelezen, daarna volgden ‘lightversies’ van dezelfde tekst. In deze teksten was bijvoorbeeld het taalgebruik versimpeld of gemoderniseerd.

Uit het onderzoek bleek dat de originele teksten veel meer vonken in het brein veroorzaakten dan de aangepaste, ondanks het feit dat dus ‘dezelfde boodschap’ werd overgebracht. De ‘moeilijke’ tekst fungeerde als een soort vliegwiel voor de hersenen, terwijl het brein na het lezen ook leek te hongeren naar ‘meer’ moeilijke tekst.

Het lezen van met name poëzie zou dan weer zorgen voor een stimulatie van vooral de rechterhelft van de hersenen. In dat deel is het autobiografisch geheugen van een mens opgeslagen. Het lezen van poëzie zou ervoor zorgen dat een lezer zijn eigen leven en handelen koppelt aan wat zojuist is gelezen. Een lezer van poëzie legt dus verbindingen tussen de tekst en gememoreerde belevenissen. Het was het onalledaagse, moeilijker vocabulaire dat een grotere hersenactiviteit bij de onderzochten teweegbracht, waardoor ze er dus ook iets aan ‘hadden’.

Alhoewel Davis en de zijnen de volledige onderzoeksresultaten pas volgende week presenteren, is al wel deze mooie quote van hem over het onderzoek in de Britse krant terechtgekomen:

“This is the argument for serious language in serious literature for serious human situations, instead of self-help books or the easy reads that merely reinforce predictable opinions and conventional self-images.”

 

 

    • Sebastiaan Kort