Fans van fossiele brandstof domineren energiemarkt

Technologische vooruitgang alleen is niet genoeg om verder te komen met schone energieopwekking, schrijft Joris Thijsen. Er is een ‘regime change’ nodig.

Nederland bungelt vrijwel onderaan de EU-ranglijst als het gaat over het opwekken van schone energie, zo bevestigde nrc.next afgelopen dinsdag. Eén van de belangrijkste oorzaken werd in het artikel slechts summier genoemd: de stevige ‘fossiele lobby’ van energiebedrijven en grootverbruikers van energie die voorkomen heeft dat de broodnodige vooruitgang naar een duurzame energieopwekking slaagde. De door nrc.next geciteerde hoogleraar Jan Rotmans had het eerder al over het „fossiele energieregime” van energiebedrijven, ministeries en adviseurs die „in een ragfijn samenspel” elkaars belangen verdedigen en afdekken.

Helaas is technologische vooruitgang niet genoeg voor een doorbraak. Zolang de energiemarkt wordt gedomineerd door diepgeaarde fans van fossiele energie zal werkelijk duurzaam energiebeleid nog ver weg blijken. Nog meer dan politieke ambitie is er een ‘regime change’ nodig. Overal in Nederland, van het midden- en kleinbedrijf tot multinationals, werken bedrijven aan het verduurzamen van ons energiegebruik. De wens onder bedrijven om te vergroenen is enorm en ook van de huishoudens wil al 50 procent groene stroom. Deze positieve krachten moeten de ruimte krijgen en daarvoor moet het ‘ancien regime’ plaatsmaken. Maar dat kan pas worden afgedwongen als duidelijk wordt gemaakt hoe groot en breed vertakt de invloed van dit oude regime is.

Deze krant heeft zich de afgelopen tijd onderscheiden met kwalitatief hoogstaand onderzoek naar wie aan de touwtjes trekt in Den Haag en hoe de lobbykanalen lopen. Het vergroenen van onze economie is iets voor overheid, burgers en bedrijven. Maar ook het blootleggen van de tegenwerkende krachten achter de schermen levert een belangrijke bijdrage aan de omslag van fossiel naar schoon.

Joris Thijssen is campagnedirecteur van Greenpeace Nederland

    • Joris Thijsen