Obama: strengere wapenwet

Het wordt een van Barack Obama’s gevoeligste initiatieven sinds zijn aantreden. De voorstellen die hij vanmiddag bekend zal maken om het vuurwapenbezit en -geweld in de VS in te dammen, raken het hart van de Amerikaanse samenleving, het in het Tweede Amendement van de grondwet verankerde recht op zelfbescherming.

Obama zal zich bij de presentatie in het Witte Huis laten omringen door schoolkinderen. ‘Als wij iets van onze individuele vrijheden opgeven, doen wij dat voor hen, voor de jonge generatie’, is de politieke boodschap.

De maatregelen waarvan vanmiddag de details naar buiten komen, vallen grofweg uiteen in twee categorieën. De regering zelf zal initiatieven nemen om onder andere wetenschappelijk onderzoek naar vuurwapengeweld te stimuleren en databanken op te zetten voor betere registratie van mensen die vuurwapens bezitten en hun eventuele criminele achtergronden. Veel controversiëler zijn voorstellen die het wapenbezit direct raken, zoals een verbod op zware, semi-automatische wapens en de bepaling dat een magazijn niet meer dan tien kogels mag bevatten. Zulke maatregelen moeten door het Congres, en daar bestaat heftige weerstand, zoals ook verwoord door de National Rifle Association (NRA), de machtige wapenlobby in de VS.

Obama, die zondag voor zijn tweede termijn wordt geïnaugureerd, weet dat er een hard gevecht komt in het Congres. Maar, zei hij afgelopen maandag, „mijn uitgangspunt is om me geen zorgen te maken over politiek, mijn uitgangspunt is om mij te concentreren op wat verstandig is, wat effect heeft, wat we zouden moeten doen om ons ervan te verzekeren dat onze kinderen veilig zijn [...]”.

Daarmee zet Obama ook een veel confronterender koers in dan hij in de afgelopen vier jaar heeft gedaan in het wapendebat. De schietpartij op de basisschool in Newtown, waarbij een maand geleden twintig kinderen en zes volwassenen omkwamen, heeft het debat over wapens in een stroomversnelling gebracht. Obama’s voorstellen zijn bijeengebracht door vicepresident Biden, die de afgelopen weken sprak met tal van belanghebbenden, van bestuurders en activisten van de antivuurwapenlobby tot vertegenwoordigers van de digitale-spelletjesindustrie en die van de NRA.

Uit recent opinieonderzoek blijkt dat 85 procent van de bevolking voorstander is van scherpere controle bij de aankoop van wapens, 58 procent voor een verbod op semi-automatische wapens is en 40 procent voorstander is van het bewapenen van leraren (57 procent is daar tegen). Obama voelt zich daardoor gesteund. Daar tegenover staat de mededeling, gisteren, van de NRA dat haar ledenaantal in de afgelopen maand met een kwart miljoen leden is gestegen tot 4,25 miljoen.