Conflict bedreigt Duitse uitgever Suhrkamp

Ulla Unseld / Foto DPA

Het toonaangevende Duitse uitgevershuis Suhrkamp dreigt ten onder te gaan door een conflict tussen de twee aandeelhouders. Beide pogen de totale zeggenschap over de uitgeverij te krijgen. Auteurs bekvechten mee.

De ene partij is uitgeefster Ulla Unseld-Berkéwicz, de weduwe van de in 2002 overleden, geliefde uitgever Sigfried Unseld, die met haar familiestichting 61 procent van de aandelen in handen heeft. De andere vechtersbaas is zakenman Hans Barlach, eigenaar van mediaholding AG Winterthur (39 procent), die sinds 2006 probeert Unseld-Berkéwicz uit te kopen. De twee verwijten elkaar openlijk machtsmisbruik, het lekken van bedrijfsinformatie en verduistering. Er lopen rechtszaken in Frankfurt en Berlijn, waar de uitgeverij in 2010 naartoe verhuisde. Een van de zaken gaat over een Berlijnse villa die Unseld-Berkéwicz heeft aangekocht en verbouwd, waarna ze een paar kamers voor 6.600 Euro per maand aan de uitgeverij heeft verhuurd.

Inmiddels bemoeien ook auteurs zich met de zaak. In een verklaring schaarden zo’n zeventig schrijvers onder wie Uwe Tellkamp, Tankred Dorst, Robert Menasse en de erven van Max Frisch, Bertolt Brecht, Thomas Bernard en Herman Hesse, zich in december achter Unseld-Berkéwicz. Een tikje pijnlijk, omdat kort daarna de Berlijnse rechtbank de uitgeefster en haar directie veroordeelde tot het  terugbetalen van bijna drie ton wegens belangenverstrengeling bij het verhuren van de kamers in de villa. De uitgeefster gaat in hoger beroep. Voor veel schrijvers is Barlach ongeloofwaardig omdat hij eerder alleen de tabloid de Hamburger Morgenpost en een tv-gids leidde. Schrijver Peter Handke noemde hem abgrundbösen, peilloos kwaadaardig.

Honderdzestig filosofen en wetenschappers die publiceren bij de wetenschappelijke poot van Suhrkamp, onder wie Judith Butler, Jürgen Habermas en Peter Sloterdijk, kozen deze week een andere positie: ze riepen de vechtjassen op hun kalmte te bewaren en de uitgeverij te redden. Ze noemen de culturele nalatenschap van de uitgeverij ’voor het intellectuele leven in Duitsland veel te belangrijk om uitgeleverd te worden aan een voortdurende gerechtelijke strijd’.

Onder leiding van Ulla Unseld leed de uitgeverij, zo schatte Die Welt, afgelopen jaren een verlies van een miljoen per jaar. Ondertussen loopt op verzoek van Winterthur nog een verzoek bij de rechtbank in Frankfurt tot ontbinding van de uitgeverij. Een uitspraak hierover wordt op 13 februari verwacht. Volgens Buchreport heeft de familiestichting onlangs aan Barlach een bod van 8 miljoen gedaan voor zijn resterende aandelen. Een veel te laag bod, verwacht Der Spiegel.

Uitgeverij Suhrkamp werd in 1950 opgericht door Peter Suhrkamp. Er werken naar schatting 135 mensen, de omzet bedraagt 45 miljoen euro per jaar. De uitgeverij heeft een wetenschappelijke en een literaire poot. De backlist, die goed is voor 55 procent van de omzet, bevat tal van klassieken uit de wereldliteratuur, en er wordt veel vertaalde literatuur uitgebracht. Nederlandse auteurs van wie werk bij Suhrkamp verschijnt zijn onder meer A.F.Th. van der Heijden, Cees Nooteboom en Gerbrand Bakker.

    • Een onzer medewerkers