Een medicijn tegen koortslip, het komt eraan!

Er lijkt een werkend medicijn tegen de koortslip op komst. Het is een stof die de vermenigvuldiging van meer virussen volledig kan blokkeren. Het gaat om virussen die zich levenslang ‘verstoppen’ in het lichaam, zoals het herpes simplexvirus dat koortslip geeft en een varicellavirus dat gordelroos veroorzaakt. Dat schreven Amerikaanse genetici in Science Translational Medicine.

Bij mensen die ooit in hun leven geïnfecteerd zijn met het herpes simplex virus speelt een koortslip regelmatig op. Het virus nestelt zich in een zenuwknoop en is daar buiten het bereik van het afweersysteem. Bij perioden van verminderde weerstand, bijvoorbeeld door stress, breekt het virus uit, met een pijnlijke infectieplek op de lip tot gevolg.

Drogisten en apotheken verkopen daartegen zalfjes met acyclovir. Dat remt de vermenigvuldiging van virus-DNA, waardoor de infectie op den duur wel verdwijnt, maar het leed is dan al geleden. Een enkele keer verloopt een herpesinfectie (bijvoorbeeld bij baby’s) veel ernstiger en veroorzaakt dan blindheid of neurologische schade.

De Amerikanen schrijven dat het virus om actief te worden enkele enzymen uit de celkern van de gastheercel nodig heeft. Als deze enzymen geremd worden, blijkt dat het virus niet meer uit kan breken uit geïnfecteerde cellen. Bij muizen werd het herpesvirus dat latent in zenuwknopen aanwezig was zo effectief gesmoord.

De bevinding is niet alleen van belang in de (cosmetische) strijd tegen koortslippen, maar dezelfde methode kan ook ingezet worden tegen andere virussen, schrijven de Amerikanen. Ze toonden al aan dat het stilleggen van de specifieke enzymen in de celkern eveneens effectief was tegen het cytomegalovirus.

Het onderzoek is nog fundamenteel; voor de ontwikkeling van het nu geteste ML324 tot een nieuw geneesmiddel zal de veiligheid van langdurig gebruik van het middel moeten worden aangetoond. Er worden per slot van rekening langdurig enzymen in de celkern geremd.

Daarnaast, schrijven de onderzoekers, kunnen andere stoffen mogelijk met een soortgelijke enzymblokkade een latente infectie van het aidsvirus hiv opruimen. Hiv dat zich tijdens een conventionele antivirale therapie schuilhoudt in de cellen is afhankelijk van het eiwit histon-deactylase. Door dat eiwit te onderdrukken zouden restjes aidsvirus ‘uitgerookt’ kunnen worden.

    • Sander Voormolen