Rechts Frankrijk gaat de straat op uit protest tegen homohuwelijk

Niet alleen katholieken, ook enkele homo’s gaan protesteren. Komiek Frigide Barjot, stamgast van een homobar, werd de woordvoerder van een ongrijpbare beweging.

Frigide Barjot. Foto Reuters

Het regent pijpenstelen en iedereen wil graag snel de metro in, maar Henri – „achternaam privé” – mist niemand. Als een bezetene deelt hij foldertjes uit. „Een belangrijke zaak, mevrouw”, roept hij tegen een oudere dame. Ze grist het roze pamflet over de demonstratie van zondag uit zijn hand. „Ik reken op u!” glimlacht de keurige middelbare activist richting een verbaasde Britse toerist.

Rechts Frankrijk gaat de straat op. En dat gebeurt niet dagelijks. Een van de laatste grote conservatieve massabetogingen had plaats in de jaren tachtig toen president Mitterrand (vergeefs) het religieuze onderwijs wilde integreren in het openbaar onderwijs. Zondag zullen vele tienduizenden mensen, mogelijk meer dan honderdduizend, onder de Eiffeltoren demonstreren tegen het voornemen van de regering-Hollande om het burgerlijk huwelijk open te stellen voor stellen van het zelfde geslacht en, vooral, tegen de hieruit volgende mogelijkheid voor homostellen om kinderen te adopteren.

‘Het huwelijk voor iedereen’, doopte Hollande zijn plannen. Het protest van zondag wordt ‘La Manif pour tous’ genoemd, de ‘demonstratie voor iedereen’: een bonte coalitie van conservatieven, religieuzen en zelfs een enkele kritische homoactivist.

Eind januari wil het kabinet het voorstel naar de Assemblée Nationale sturen, waar de linkse meerderheid het voorstel waarschijnlijk probleemloos aanneemt. Maar vrij plotseling is, in het bijzonder over de mogelijkheid van adoptie, hoogoplopend debat ontstaan. Was een jaar geleden volgens opiniepeilingen nog zo’n tweederde van de Fransen vóór het homohuwelijk, nu is dat nog maar iets meer dan de helft.

Dat debat beperkt zich niet tot de media. Henri moet in het progressieve tiende arrondissement van Parijs praten als brugman als twee hipsters gepikeerd hun pamflet teruggeven. „Ik sta hier in het belang van het kind, ik verdedig kinderen die geen stem hebben”, probeert hij. „Ieder kind heeft recht op een vader en een moeder. Een kind wordt uit liefde tussen man en vrouw geboren en mag nooit een consumptiegoed worden!”

Verbouwereerd hoort het duo hem aan. „Kan liefde dan niet door twee vaders of twee moeders gegeven worden?” vraagt de een. „En komen trauma’s niet ook voor bij kinderen die wel een vader en een moeder of gescheiden ouders hebben?” wil de ander weten. Volgens Henri is „wetenschappelijk aangetoond” dat kinderen met homoseksuele ouders of voogden getraumatiseerd door het leven gaan. „Zoals de staat verkeerslichten neerzet om ongelukken te voorkomen, moet de staat het traditionele gezin beschermen om deze catastrofe af te wenden.”

Zorgvuldig vermijdt de folderaar de religie. Of hij zelf katholiek is, wil hij niet zeggen. Maar dat is wel waar het Franse verzet begonnen is. Al in augustus ging de Franse katholieke kerk op initiatief van kardinaal André Vingt-Trois in collectief gebed tegen de plannen, waarna niet veel later de meest uitgesproken Franse protagonist van het woord van Rome zich op de barricaden meldde. De vijftigjarige comédienne Frigide Barjot, wier artiestennaam zich ongeveer laat vertalen als ‘frigide halvegare’, werd de woordvoerder van een toch al moeilijk grijpbare beweging.

Barjot was zangeres van de rockband de Dead Pompidous, schreef de autobiografie Bekentenissen van een eigentijdse katholiek en gaat ondanks haar leeftijd steevast gekleed in korte rokjes, strakke broeken en blote hemdjes. Sinds een visioen in de Notre Dame-kathedraal in 1987 is Barjot (echte naam: Virginie Merle) zich „persattaché van Jezus” gaan noemen. In die rol liet ze vier jaar terug na ophef over uitspraken van de paus over condoomgebruik T-shirts maken met de slogan ‘Kom niet aan mijn paus’. Ze appelleert in haar acties aan een soort onderbewust katholicisme dat lijkt aan te slaan in een katholiek land dat al lang niet meer massaal naar de mis gaat.

Maar Barjot is ook stamgast van de Parijse homobar ‘Banana Café’, rekent vele homostellen tot haar vrienden en was in 1999 voorstander van het toen vooral voor homostellen ingevoerde geregistreerd partnerschap. „Dit wordt vooral ook een demonstratie tegen de homofobie”, zei Barjot daarom afgelopen donderdag tijdens een persconferentie.

Dat werd aan haar zijde beaamd door de homoseksuele oprichter van het enigszins obscure comité Plus gay sans mariage (‘Meer homo zonder huwelijk’) die meent dat het wetsvoorstel „in wezen homofoob is” omdat het „de eigenheid van homokoppels ontkent”.

Deze Xavier Bongibault verklaarde eerder in een interview met RTL overigens dat „het openstellen van het huwelijk voor homo’s de opening naar incest en polygamie” is – waarmee hij voor veel linkse Fransen aantoonde dat Hollandes slogan ‘Het huwelijk voor iedereen’ misschien niet zo verstandig was. De lesbische vertegenwoordiger van de nieuwe organisatie Homovox benadrukte dat het „een misverstand is dat alle homo’s voor het homohuwelijk zijn”.

Totaal hebben 34 organisaties zich bij de manifestatie aangesloten. Ook veel prominente leden van de rechtse oppositiepartij UMP van oud-president Sarkozy, waaronder de nieuwe voorzitter Jean-François Copé, gaan zondag de straat op.

Barjot heet iedereen van harte welkom om te demonstreren tegen het „overhoop gooien van het burgerlijk wetboek”, zegt ze. „We komen allemaal voort uit een vader en een moeder, maar de wet zegt dadelijk het tegenovergestelde. Kinderen hebben hun eigen ouders nodig om te weten waar ze vandaan komen”, vindt ze.