Opinie

Hoe houden wij de studie betaalbaar?

Onze kinderen gaan studeren in 2014 en 2015. Wij willen voorkomen dat ze een enorme studieschuld opbouwen, maar ons budget kent grenzen. Hoe houden wij de studiekosten behapbaar als straks de basisbeurs is afgeschaft?

Vanaf september 2014 wordt studeren minder feestvieren, en meer plannen, ploeteren en puzzelen. Want het kabinet wil af van de (gratis) prestatiebeurs voor hbo- en universitair studenten. Wie geld tekort komt, moet maar lenen of bijverdienen. Alleen als ouders relatief weinig verdienen, houdt de student recht op een aanvullende prestatiebeurs. Ook met gratis openbaar vervoer is het per 2015 gedaan. Studenten krijgen een ov-kortingskaart. Ze moeten dus meebetalen.

Studieschuld ontmoedigen is een prima idee, want de uitwonende levensgenieter die vanaf 2014 vier jaar ongebreideld leent, kweekt 46.000 euro schuld. Je moet dan, volgens de site studieleenwijzer.nl van het Nibud, vijftien jaar lang maandelijks zo’n 300 euro terugbetalen. Loopt de studieduur uit tot zes jaar, dan kan een schuld tot 70.000 euro exploderen. Althans, dat roepen de pessimisten. Zo’n megaschuld is meestal vermijdbaar en dus bespottelijk. Plannen, sparen, bijverdienen, creativiteit, afspraken met ouders, serieus studeren en misschien een aanvullende beurs, houdt studeren ook vanaf 2014 voor velen haalbaar.

Een 18-jarige student is voor de wet volwassen, maar op financieel vlak vaak een kleuter. Ga nu al samen plannen op financieelstudieplan.nl van de Stichting Weet Wat Je Besteedt (WWJB). Bereken een eventueel recht op een aanvullende beurs op duo.nl. En dan maar puzzelen met uitgaven, bijverdiensten, de ouderlijke bijdrage, spaargeld of een maandelijkse bijdrage van opa.

Financieel bewust studeren staat en valt ook met een doordachte studiekeus. Vorig jaar stopte 15 procent van de hbo’ers en 10 procent van de wo’ers in het eerste jaar. Zonde! Denk ook niet dat hoger onderwijs zich per definitie terugbetaalt. Bijna de helft van onze bevolking is hoog opgeleid. Het is niks bijzonders. Twijfelt je kind dus over de studiekeus? Een jaar werken vóór het studeren levert geld, bedenktijd en levenswijsheid op. Maak wel afspraken. Bijvoorbeeld over kostgeld, sparen en toekomstoriëntatie. Beschrijf dit in een vriendelijk contractje. Dat werkt perfect.

Toch bang dat je 18-jarige onnodig veel gaat lenen? Haal hem slinks over het niet te doen. Diverse ouders trakteren hun kroost op rijlessen als ze de sigaretten en alcohol tot hun achttiende laten staan. Je kunt een kind ook een bonus beloven voor niet-lenen en/of snel studeren. Leg de afspraken vast op een A4’tje, door ouder en kind ondertekend. Je zult ontdekken dat je kinderen financieel uitgekookter zijn dan je ooit durfde te hopen.

Nieuwe vraag: Mijn dochter en haar vriend kochten drie jaar geleden een huisje met 240.000 euro hypotheek. De helft is bank-spaarhypotheek, de andere helft is aflossingsvrij. De rente staat 20 jaar vast. Is het zinvol om het aflossingsvrije deel om te zetten in een bankspaarhypotheek? Mail uw antwoord en/of nieuwe vragen voor dinsdag aanstaande naar ericaverdegaal@nrc.nl.