Jack Lew: misschien wel meer ritselaar dan hervormer

De man die president Barack Obama heeft gekozen om Timothy Geithner op te volgen als Amerikaans minister van Financiën zou wel eens meer een ritselaar dan een hervormer kunnen blijken. Jack Lew is een begrotingsdeskundige. Tijdens het presidentschap van Bill Clinton hielp hij de Amerikaanse staatsbegroting in evenwicht te krijgen. Maar hij is misschien wel té progressief voor de hedendaagse Republikeinen, en zijn baas wil dat hij voorzichtig te werk gaat bij het korten van de sociale voorzieningen. Dit betekent dat het onwaarschijnlijk is dat hij een langetermijnantwoord zal formuleren op het Amerikaanse begrotingstekort.

Lew heeft zeker de juiste kwalificaties om leiding te geven aan het ministerie van Financiën, een baan waarvoor je over diverse vaardigheden moet beschikken. Zijn ervaring met de financiële markten is pover. Ook heeft hij weinig diplomatieke ervaring. Maar dit compenseert Lew met zijn uitgebreide ervaring in de begrotingsonderhandelingen met het Congres.

Zijn vindingrijkheid heeft hem geholpen begrotingsvoorstellen te bedenken voor zowel Clinton als Obama. Onder Clinton maakte hij deel uit van het onderhandelingsteam dat de begroting in evenwicht wist te brengen en vervolgens zorgde voor drie jaar van overschotten. In theorie zou dit de vooruitzichten moeten verbeteren voor het verwezenlijken van de zogenoemde ‘grand bargain’ (grote overeenkomst tussen Democraten en Republikeinen) waar bijna iedereen, van Washington tot Wall Street, naar smacht.

Helaas is het bereiken van een samenhangende overeenkomst onder Lew lang niet zeker. Om te beginnen wordt hij door veel Republikeinen gehaat. Sommigen hadden grote bezwaren tegen zijn opstelling tijdens de onderhandelingen over het ‘schuldenplafond’ in 2011. Hij was niet aanwezig bij de recente onderhandelingen die uitliepen op een kortetermijnakkoord over belastingen en bezuinigingen, mogelijk omdat Obama de Republikeinse Congresleden niet tegen hem in het harnas wilde jagen vlak vóór de hoorzittingen over zijn benoeming tot minister van Financiën.

Lew is van huis uit progressief, dus hij wil voorzieningen als Medicare liever aanpassen dan fundamenteel veranderen. Maar een lichte aanpassing zal niet voor stabiliteit op de langere termijn kunnen zorgen. Het Begrotingskantoor van het Congres verwacht dat de uitgaven aan de federale gezondheidszorg de komende 25 jaar zullen stijgen van 5 procent van het bruto binnenlands product naar 10 procent. Voor de aanpak hiervan is meer nodig dan maatwerk.

Een correctie voor de middellange termijn zou kunnen volstaan om de financiële markten voor een tijdje tevreden te stellen. Het zou in ieder geval een verbetering zijn ten opzichte van de recente kortetermijnaanpak. Maar Lew en Obama lopen dan wel een blijvende reputatie mis als redders van de federale begroting.

Breakingviews is een dagelijks financieel commentaar uit het buitenland. Vertaling Menno Grootveld.

    • Daniel Indiviglio