Amy nog sneller dan Ranomi

Ranomi Kromowidjojo’s opvolgster trappelt al in het water. „Als Amy in het water zou kunnen slapen, dan zou ze dat doen”, zegt haar moeder.

Amy de Langen in Amsterdams chloorwater waar ze doorheen kan kijken: „Ze is panisch als ze denkt dat er ergens een vis zit.” Foto Rien Zilvold

Wie records van Ranomi Kromowidjojo uit de boeken zwemt, vraagt om vergelijkingen. Amy de Langen (15) is er zo een. Een maand geleden brak de zwemster uit Maarssen in Amsterdam het nationale leeftijdsrecord dat Kromowidjojo als vijftienjarige zwom, op haar favoriete 100 meter vrije slag nog wel.

Het moet rond de eeuwwisseling zijn geweest dat Marianne de Langen zich doodschrok, toen haar dochtertje van twee langs de badrand haar evenwicht verloor, het pierebadje in rolde en onder water op haar rug bleef liggen. Maar Amy vertrok geen spier toen ze door paniekerige handen uit het water werd gevist. Een voorbode? Ranomi Kromowidjojo, koningin van olympisch Londen, reageerde nagenoeg hetzelfde toen dat haar als peuter overkwam, zo wil de ouderlijke overlevering. „Als Amy in het water zou kunnen slapen, dan zou ze dat doen”, zegt Marianne de Langen nu. Met één kanttekening: het moet wel chloorwater zijn, water waar je doorheen kunt kijken. „Ze is panisch als ze denkt dat er ergens een vis zit.”

Nederland, zwemland. En vooral: sprintersland. De laatste jaren kwam vooral bij de vrouwen het ene na het andere vrijeslag-talent boven drijven. Dat resulteerde in een vier jaar durende heerschappij die begon met olympisch goud in Peking (2008) en eindigde met zilver in Londen (2012). Met het afscheid van Marleen Veldhuis is het tijdperk van de Golden Girls definitief ten einde, maar in de jeugd wordt een nieuwe generatie klaargestoomd die, misschien al in Rio de Janeiro (2016), achter Kromowidjojo kan plaatsnemen op het startblok. „Niets is onmogelijk”, zegt de jeugdbondscoach van de zwembond, Titus Mennen. „Waarom zou Amy geen deel kunnen uitmaken van die ploeg? Dan is ze negentien. En ze is goed. Als je op deze leeftijd al sneller bent dan Ranomi destijds, zegt dat wel iets.”

De Langen past precies in het profiel. Met haar 1,78 meter zit ze bijna aan de ideale lengte van de leden van de vermaarde Nederlandse estafetteploeg. „Amy is sterk en groot”, zegt Mennen. „Technisch valt er nog veel winst te behalen. Maar ze heeft branie, op een positieve manier. Afgelopen zomer, tijdens de Europese Jeugdkampioenschappen in Antwerpen, was Amy de jongste, maar desondanks nam ze de rest van de estafetteploeg al op sleeptouw. Er brandt een enorm vuur in haar.”

Hij hoopt dat ze later dit jaar overstapt naar de professionele omgeving van het regionale trainingscentrum in het Amsterdamse Sloterparkbad, waar een groot deel van de Nederlandse zwemtop is gevestigd. Daar kan ze de opleiding voltooien die ooit begon in Maarssen, waar ze als peuter op de tribune de oefeningen nadeed van haar diplomazwemmende broertje in het water. „Toen ze zelf mocht zwemmen zat ze binnen de kortste keren zonder bandjes in het diepe”, zegt haar moeder. Binnen acht maanden had ze drie diploma’s te pakken.

Daarna rolde ze vanzelf in het zwemmen en begonnen de tropenjaren bij zwemclub De Fuut: vier keer per week om zes uur ochtendreveille in het koude water van het zwembad Bisonsport in Maarssen. Maar klagen deed ze niet. „Ze doet alles voor het zwemmen. Het is een manier van leven”, zegt Marianne de Langen. Aan het einde van de lagere school miste haar dochter een heel jaar door knieblessures, als gevolg van groeiproblemen. Die groeispurt leverde haar geen windeieren op. „Toen ze was hersteld werd ze meteen Nederlands kampioen”, zegt haar moeder. „Op de 50 en 100 meter vrij kon niemand haar meer verslaan.”

Anderhalf jaar geleden maakte ze de overstap naar haar huidige trainer Piet Moes, bij de vermaarde zwemclub De Dolfijn in het Amsterdamse Sloterparkbad, thuishaven van topzwemmers als Sebastiaan Verschuren en Joeri Verlinden en, in het verleden, Marleen Veldhuis en Femke Heemskerk. Moes raakte snel onder de indruk van de kwaliteiten van zijn nieuwe pupil. „Je hebt nooit de garantie dat ze zover komt als de Golden Girls, maar ze heeft wel alles wat daarvoor nodig is: watergevoel, focus en een enorm goede wedstrijdmentaliteit, een drive om anderen voor te blijven.”

Moes was erbij toen ze een maand geleden, bij de Martinez Cup in haar eigen bad, onder Kromowidjojo’s jaargangsrecord voor vijftienjarigen dook. De drievoudig olympisch kampioene had zeven jaar geleden 55,62 seconden nodig voor de 100 vrij (kortebaan), Amy de Langen tikte aan in 55,39. „Natuurlijk was ze superblij”, zegt Moes. „Ranomi is heel sterk haar voorbeeld, dus Amy weet dondersgoed welke tijden ze wil zwemmen.”