Nederlandse fietstochten langs crisisplekken Spanje

Waar is die Spaanse crisis dan? Dat vragen toeristen vaak aan Arma Kleinepier. De Nederlandse ondernemer geeft sinds 2009 rondleidingen door Madrid. Een periode waarin Spanje steeds meer in het nieuws kwam als crisisland. Maar toeristen die de hoofdstad bezoeken, zien een stad waar de terrasjes en kroegen vol zitten. En waar volop wordt gewinkeld. Kleinepier: „Dat strookt niet met het beeld dat mensen van het land krijgen op televisie en in de krant.”

In het assortiment ‘alternatieve trips’ dat Kleinepiers bedrijf MadWay aanbiedt, zit daarom nu ook de ‘Crisis Close-up’. Het is een rondleiding door het centrum van Madrid „die laat zien hoe la crisis española er in de dagelijkse praktijk uitziet”. De ‘crisistour’ duurt drie uur en kost (op een normale fiets) 31 euro.

De route leidt onder meer langs enkele gezichtsbepalende gebouwen die door het instorten van de vastgoedmarkt leeg zijn komen te staan. Ondertussen geeft de gids politieke, maatschappelijke en economische achtergronden bij de crisis.

„Als mensen hier komen, zijn ze verbaasd dat ze niet meer van de crisis zien”, vertelt Kleinepier halverwege de fietstour. „Ik leg dan uit dat het centrum van de hoofdstad van het land niet representatief is. Maar dat Spanjaarden daarnaast ook anders in elkaar steken. Als Nederlanders de crisis van ver zien aankomen, houden ze meteen hun hand op de knip. Spanjaarden niet, die blijven zo lang mogelijk nog een biertje drinken met vrienden in de kroeg .”

Volgens Kleinepier, die vijf jaar geleden voor de liefde naar Spanje verhuisde, zegt het iets over „de kunst van het genieten van het leven, die ze hier geperfectioneerd hebben. Maar ook over het kortetermijndenken. Geld wat je nu hebt, geef je nu uit.”

Begin deze eeuw was dit geld er in overvloed, dankzij een enorme zeepbel op de onroerendgoedmarkt. Nu voert de crisistour langs het Plaza de España, het ‘ground zero’ van de crisis in commercieel vastgoed. Langs een van de belangrijkste pleinen van de stad staan vier prachtige historische gebouwen (grotendeels) leeg. Edificio España bijvoorbeeld, een kantoorkolos met 68.000 vierkante meter vloeroppervlak, gebouwd halverwege de twintigste eeuw. Nu de markt zo goed als stilligt, is het onmogelijk te bepalen wat het pand nog waard is.

De toerismesector in Spanje trekt zich niks aan van de crisis. In Madrid steeg het aantal buitenlandse bezoekers in de eerste helft van 2012 met 13 procent. Dat merkt ook Kleinepie. Recentelijk breidde ze haar eenmanszaak uit met twee zzp’ers. Zo’n 90 procent van haar klanten komt uit Nederland, schat ze.

Kleinepier ziet dat de crisis ook een positieve impact heeft. „Natuurlijk, veel kleine ondernemers gaan failliet, maar hun panden staan zelden lang leeg. Binnen een paar weken zit er opnieuw iemand in.” Zeker de creatieve industrie grijpt nu zijn kans om zich in het centrum te vestigen. Van galerietjes en fotografiestudio’s tot boekhandels met koffieshop. „Madrid was altijd een beetje traditioneel en conservatief, maar de crisis geeft deze alternatieve voorhoede nu ook ruimte.”

Correspondent Zuid-Europa

    • Merijn de Waal