2013: Beatrix weg, kroning zonder Zorreguieta

Begin van het jaar doet Ilja Leonard Pfeijffer altijd voorspellingen in nrc.next. Dit jaar gaan ze over de Nederlandse monarchie.

In 2013 zal Beatrix afstand doen van de troon. 2012 was een regelrecht rampjaar voor haar, zowel privé, met het ski-ongeluk van haar zoon Friso, als wat betreft de invulling van haar ambt.

Ik denk dat zij, als alles anders was gelopen, eigenlijk afgelopen jaar had willen aftreden. Maar de politieke situatie was instabiel. Ze maakte zich zorgen over de PVV. En toen viel het kabinet en kwamen er vervroegde verkiezingen.

Ze wilde haar zoon en opvolger niet gelijk aan het begin van zijn regeringstermijn opzadelen met dergelijke problemen. Zij besloot om aan te blijven uit plichtsbesef en de formatie met al haar ervaring nog één laatste keer in goede banen te leiden. Dat was haar offer voor het vaderland.

Precies toen werd ze door het parlement buitenspel gezet. En tot overmaat van ramp ging er daarna ook nog van alles mis. De troonrede lekte uit, de eedaflegging van de ministers werd een toneelstukje dat tegen haar zin in twee keer moest worden opgevoerd en toen lag ook haar heilige kersttoespraak een dag van tevoren op straat. Ze voelt zich in haar vorstelijke waardigheid aangetast en vernederd. Ze heeft er geen zin meer in. Ze is moe. En omdat de politieke situatie op korte termijn relatief stabiel lijkt, is het het juiste moment om ermee te stoppen.

Kleine complicatie zou kunnen zijn dat de vader van Maxima, Zorreguieta, kan worden vervolgd voor betrokkenheid bij het misdadige regime van Videla. Dit keer komt de strafklacht van slachtoffers uit Argentinië.

Gevolg zou kunnen zijn dat hij daardoor het land niet uit mag, waardoor hij niet bij de kroning aanwezig kan zijn.

Dit zou door de koninklijke familie kunnen worden gezien als een nadeel maar ook als een voordeel omdat het probleem van zijn aanwezigheid bij de kroning is opgelost.

De Nieuwe Kerk in Amsterdam, waar Willem-Alexander zal worden gekroond tot koning Willem IV, is vrij van 15 april tot 6 mei en van 27 tot 30 augustus.

Dit geeft ruimte voor twee scenario’s: een aankondiging van de abdicatie op Koninginnedag en een kroning in eind augustus of een aankondiging op haar verjaardag op 31 januari en een kroning op Koninginnedag.

Dat tweede scenario is veruit het meest waarschijnlijke. De opening van het vernieuwde Rijksmuseum op 13 april wordt dan haar laatste grote openbare optreden. Een waardig slot.

Het is misschien ook geen toeval dat Beatrix besloten heeft om op Koninginnedag 2013 een bezoek te brengen aan Amstelveen, onder de rook van Amsterdam. Daarvandaan is het niet ver naar de Nieuwe Kerk.

Ilja Leonard Pfeijffer is schrijver en columnist van nrc.next.