Column

Een mooie traditie uitblazen

Nieuwjaar en slechts zes van de tien weten het zeker: we gaan dit jaar door! Veertig procent twijfelt nog tussen ‘maatregelen nemen’, ‘ik besluit in 2013 of ik stop’, ‘ik stop binnenkort’ en ‘ik zoek een baan buiten de branche’. Aldus boekhandelaren op boekblad.nl. Maar die werden ondervraagd vóór de grote bestseller van 2013 werd geconcipieerd: Zum Bodem geschlagen, de novelization van de scheidingssoap van Sylvie Meis en Rafael van der Vaart, met een voorwoord van Andy van der Meijde. Schatting: 5 miljoen exemplaren in Duitsland en 1,5 in Nederland.

Voorlopig doen we het nog even met de nieuwjaarsgeschenken van de uitgeverijen. Atlas Contact mailt: ‘Met dit digitale nieuwjaarsgeschenk, Thank God for Prada van Wanda Reisel, hopen wij een mooie traditie nieuw leven in te blazen.’ Huh? Een mooie traditie nieuw leven inblazen? Of een oude traditie uitblazen? Toen dezelfde uitgever twee jaar geleden met een digitaal geschenk kwam, nam men nog wel de moeite om 1500 exemplaren te drukken. Je mag een gegeven paard niet in de bek kijken, maar toch: ik wil mijn paard wel kunnen aanraken.

De tastbare geschenken zijn vooral voorpublicaties en de napublicaties. Prometheus deelt het eerste hoofdstuk van Wereld in woorden van Frits van Oostrom uit en Querido schenkt samen met Athenaeum, Leopold en Nijgh het verhaal De échte kerstman van Hella Haasse (uit een in februari te verschijnen bundel), daarmee en passant het genre van de postume voorpublicatie nieuw leven inblazend. De quotes van Haasses kerstman zijn de moeite waard: ‘Wat een hondenbaan. Ik ben maar een lastdier, dat pakjes brengt.’ En dan: ‘Bij dat schijnsel zag de kerstman dat er een slagboom dwars over de weg was neergelaten. „Grenscontrole”, zei de beambte, „mag ik uw papieren zien? Is dat uw bagage?”’ In 1949!

Verder: een mooi dertien jaar geleden al vertaald verhaal van Alice Munro (De Geus), een stevig HP/De Tijd-feuilleton van Ilja Pfeijffer (De Arbeiderspers) en vooral een door Nanne Meulendijks prachtig geïllustreerd (uit diens laatste bundel afkomstige) verhaal van Ronald Giphart. En van de jaarlijkse geschenkenkampioen De Bezige Bij is er, eh, wat eigenlijk? Niks? Navraag leert dat het geschenk nog onderweg is. Dus weten we wat het is: het eerste hoofdstuk van Zum Bodem geschlagen, een facsimile van het manuscript in het handschrift van Sylvie.