De seks druipt van de pagina's

Kate: The Kate Moss Book is een chique fotoboek met hoogtepunten uit de carrière van het fotomodel. We zien La Moss vooral bloot.

British supermodel Kate Moss poses in an undated photo taken by British film director Mike Figgis, as part of a new publicity campaign for underwear retailer Agent Provocateur. Figgis has directed Moss in four short films available on the Agent Provocateur website www.agentprovocateur.com, the first of which was released on September 6, 2006. EDITORIAL USE ONLY NO SALES NO ARCHIVE REUTERS/Mike Figgis/Handout Reuters

Medewerker Kunst

Het voelt als gluren. Kate is een chique, artistiek verantwoord cadeauboek – dik en duur, prachtig vormgegeven, met werk van grote namen uit de modefotografie (Mario Testino, Juergen Teller, Inez & Vinoodh) en de beeldende kunst (Lucian Freud, Damien Hirst), maar na de eerste keer doorbladeren beklijven vooral tepels, moedervlekken en schaamhaar. Het doet denken aan Madonna’s Sex (1992), zonder emancipatorische ambitie: Madonna zette behalve zichzelf ook homoseksuelen (m/v), sm-adepten en Vanilla Ice in hun blote kont, Moss toont ons alleen de hare. Het is een mooie, dat wel. Boven haar billetjes zweven twee getatoeëerde vogeltjes.

Moss (bijna 39) viert in 2013 haar 25-jarig jubileum als fotomodel en was vrijwel al die tijd succesvol: in de modewereld een ongekende prestatie. Haar grote vriendinnen uit de jaren negentig – Naomi Campbell, Christy Turlington – poseren nog sporadisch, maar zijn vooral levende herinneringen; Moss verdiende vorig jaar 9 miljoen dollar, wat haar na Gisele Bündchen ’s werelds best betaalde model maakte.

In ‘The Riddle of Kate Moss’, een uitgebreid profiel dat vorige maand in Vanity Fair verscheen, probeert journalist James Fox aan de hand van quotes van collega’s te verklaren hoe dat kan. Waarom overleefde juist zij, ooit een kettingrokend schoffie uit een Londense voorstad? Een mager meisje met scheve tanden, o-benen en een lengte van net boven de 1.70 m?

Talent, luidt het collectieve antwoord, en liefde voor haar werk. Moss draagt kleren niet zomaar, ze máákt ze. Ze denkt en creëert met ontwerpers en fotografen mee en geniet van het rollenspel voor de camera. Fluister Moss een paar regie-aanwijzingen in – ‘Je hebt een geheim’, bedacht John Galliano toen ze op haar trouwdag in juli 2011 de door hem ontworpen bruidsjurk aantrok, ‘Verstop je onder je sluier… Daaronder schuilt je wilde verleden!’ – en ze kan alles, iedereen worden.

Vergeleken met andere beroemdheden geeft Moss zelden interviews; over haar privéleven zwijgt ze liever, en over haar werk valt niet veel te zeggen. Ze weet zelf niet wat ze doet, zegt ze in Vanity Fair. „Het is een instinct […] Ik moet voelen wat ze willen, waar het licht is […] Het blijft altijd een puzzel. Dat is het leuke.”

Onzeker is ze nog steeds, al is het minder dan in haar begindagen, toen ze haar faalangst smoorde in enorme hoeveelheden alcohol en drugs. Haar consumptiepatroon was een publiek geheim in modekringen, maar lekte uit in 2005, toen tabloid The Daily Mirror foto’s van een snuivende Moss in handen kreeg. De pers verheugde zich al op de onvermijdelijke ondergang van Moss en haar toenmalige vriend, junkiemuzikant Pete Doherty, maar na een korte onderduik in een afkickkliniek gebeurde voor haar het tegenovergestelde: de sponsors en de bladen kwamen terug en het schandaal verhoogde haar marktwaarde. Achter haar geloken oogleden bleek een echt, duister leven schuil te gaan, wat haar nog aantrekkelijker maakte.

Voor het boek selecteerde Moss met hulp van drie bevriende redacteuren (een van hen, Jefferson Hack, is de vader van haar 10-jarige dochter Lila) de beste foto’s uit haar carrière, met de bedoeling ze dit keer zuiver als kunst te presenteren, los van merknamen en commercie, als ode aan de fantasie en creativiteit van de mensen met wie ze werkt. Naaktheid vindt ze nu ‘empowering’, zegt ze in het in het boek opgenomen tweegesprek. Vroeger haatte ze haar borsten.

Moss is geen scharminkel meer. Ze is wat voller dan vroeger en duidelijk ouder; haar gezicht begint mooi symmetrisch te rimpelen en haar blik is behalve zwoel nu ook licht vermoeid. Bij een tweede, derde keer doorbladeren went al het naakt in haar boek, en ontdek je niet alleen opnieuw hoe knap ze is – die jukbeenderen! – maar ook hoe goed: op elke pagina versmelt ze met haar omgeving, van grauwe studio tot tropisch strand. Ze wordt één met het beeld, een fantasie, haar coole alter ego als enige constante. Met iets meer kleren om het lijf had ze haar vak een nog grotere eer bewezen.

Kate: The Kate Moss Book. Kate Moss, Fabien Baron, Jess Hallett & Jefferson Hack, eds. Rizzoli International Publications, 448 bladzijdes, € 58,99.