'Angstcultuur' bij piloten van prijsvechter Ryanair

Piloten van vliegmaatschappij Ryanair vliegen regelmatig met een minimale hoeveelheid brandstof aan boord. Dat zeggen vier piloten van Ryanair in het televisieprogramma Reporter van de KRO. Ze doen dat onder druk van de leiding van de prijsvechter, omdat een toestel met minder brandstof aan boord lichter is en daardoor ook minder brandstof verbruikt.

De vier bevestigen dat ze onder druk worden gezet om de kosten zo laag mogelijk te houden. Hun medewerking aan het KRO-programma omschrijven ze als een noodoproep. „Ik hoop dat er geen crash nodig is om iedereen wakker te schudden”, zegt een van hen.

De ontboezemingen van de piloten hebben inmiddels voor onrust gezorgd in de beroepsbranche van de luchtvaartindustrie en de politiek. De Vereniging van Nederlandse Verkeersvliegers eist onderzoek naar de praktijken bij Ryanair. De CDA-fractie in de Tweede Kamer heeft vragen gesteld aan staatssecretaris Mansveld (Infrastructuur, PvdA) en wil dat zij bij de Ierse luchtvaartautoriteiten nagaat wat het onderzoek heeft opgeleverd naar de drie incidenten, afgelopen zomer, met Ryanair-toestellen in Spanje. Vliegtuigen van de in Ierland gevestigde maatschappij moesten daar drie keer een voorzorgslanding maken omdat ze te weinig brandstof aan boord hadden.

Ook de piloten leggen een verband met de gebeurtenissen van 26 juli jongstleden, toen in Valencia op één avond drie toestellen van Ryanair een noodlanding maakten vanwege brandstoftekort. Uit een reconstructie van die avond blijkt dat een rampscenario dichtbij was. Het incident was volgens de piloten een direct gevolg van het rigide brandstofbeleid.

„Als er niets verandert, gaat het bergafwaarts met de veiligheid”, zegt een piloot. „Ik ben bang dat er iets gaat gebeuren als de zaken niet veranderen”, stelt een ander. De interne druk leidt volgens het viertal tot veiligheidsrisico’s. „We zoeken altijd de randen op, ook de randen van de regelgeving”, beweert één van hen. „Beïnvloedt dat de veiligheid? Ja, dat doet het”, zegt een collega.

De vier klokkenluiders doen in de uitzending verslag van een ‘diepgewortelde’ angstcultuur bij Ryanair. Piloten zouden nauwelijks in staat zijn zich tegen de druk verzetten. „Wanneer piloten hun zorgen uiten, worden ze gestraft”, vertellen ze. Eén van de sancties die kan worden opgelegd, is overplaatsing naar een basis ver van hun woonplaats. Ryanair was vrijdagavond niet bereikbaar voor commentaar.