‘Ik heb mijn best gedaan om voor bedrijf te zorgen’

Jan Houwert verkocht Wegener aan Mecom, en verloor „tientallen miljoenen euro’s”. De oud-bestuursvoorzitter licht zijn motieven toe.

Wie wil begrijpen hoe het Britse Mecom de kranten van Wegener in z’n macht kreeg, moet de geschiedenis kennen van de regionale dagbladen in Nederland. Zegt Jan Houwert. De man die ‘zijn’ Wegener verkocht aan de Britten neemt de tijd voor die geschiedenis. Hij ontvangt op zijn historische buitenplaats bij Arnhem. Hij schenkt koffie, rookt een sigaret. En vertelt over het het concern waaraan hij van 1992 tot 2008 leiding gaf.

„De regionale dagbladen zochten sinds de jaren zeventig schaalvergroting. De familiebedrijven liepen op hun einde. Veel eigenaren zagen op tegen grote investeringen, in persen bijvoorbeeld, die ze moesten doen. Regionale dagbladen zijn door hun aard beperkt van schaal. Voor een oplage van 100.000 exemplaren moesten wij net zo veel redactionele inspanning leveren als De Telegraaf voor 700.000. Schaal is belangrijk, om kosten te delen van redactie, druk, distributie. Dat is ook het verhaal van Wegener en van het bedrijf van mijn familie, Van der Loeff. Onze oorsprong lag in het oosten, Dagblad Tubantia en Arnhemse Courant. In 1992, kort nadat wij Twentsche Courant en Deventer Dagblad hadden ingelijfd, zijn wij gefuseerd met Wegener.

„In 1999 kwamen de kranten van VNU in het zuiden te koop. Topman Brentjens wilde niet meer investeren in dagbladen. Voor ons een must have, vanwege schaalvergroting en ligging. We hebben VNU duur gekocht, maar het kon niet anders. De Telegraaf wilde ook, maar ik had hen al De Gooi en Eemlander gegund. Het was een Nederlands spel. De uitgevers waren opgegroeid in deze traditie.

„In 2006 werd bekend dat De Telegraaf zijn Limburgse kranten wilde verkopen. Ik ben meteen met topman Swartjes gaan praten. Natuurlijk wilden wij die kranten kopen. ING organiseerde toen een veiling. Ongekend. Zo ging je niet met elkaar om in de Nederlandse dagbladwereld. De tijd van de heren in de pers was toen al voorbij.

„Een jaar tevoren had ik David Montgomery al op bezoek gehad. Zijn grote idee was een Europese groep van regionale kranten. Maar een krant is lokaal cultuurgoed. Montgomery kocht Limburg, Mecoms eerste grote succes. Hij heeft echt de wereld betaald voor de twee titels. Ik meen 200 miljoen euro.

„De Telegraaf bezat destijds 25 procent van de aandelen Wegener, historisch ontstaan door fusies en samenwerkingen. Ik besefte dat Mecom niet zou stoppen bij Limburg.

„In februari 2007 was ik op een roadshow voor beleggers in Londen. Montgomery belde. Of ik wilde langskomen. Want hij had het Telegraafbelang gekocht. Ik was stomverbaasd. Dat ik van hem moest horen dat De Telegraaf zijn aandelen in Wegener had verkocht! Dat heb ik ze zeer kwalijk genomen.

„Ik wist dat Mecom niet zou stoppen bij een minderheidsbelang. Mecom zou ons helemaal willen kopen. Ik probeerde me te verzetten, maar heb me uiteindelijk neergelegd bij een overname. Voor mij was het belangrijk dat Wegener goed terecht zou komen. Ik heb mijn best gedaan goed te zorgen voor het bedrijf.

„Ik heb het belang van mijn familie [17,7 procent] geruild voor aandelen Mecom, niet voor geld. Ik wilde laten zien dat ik door het houden van een belang in de toekomst met Mecom geloofde en dat er niet weer een manager ging cashen. Die aandelen werden snel minder waard. Dat heeft me tientallen miljoen euro’s gekost.

„Ik heb het goed en netjes gedaan. Maar ik had wel iets meer aan mijzelf kunnen denken. Ik heb nu nog een belang van 1 procent in Mecom.

„Montgomery wilde heel graag dagbladdirecteur spelen. Hij bemoeide zich met de kleinste dingen. Dat vond ik zo idioot. Waarom hij dat wilde? Hij is een megalomane narcist. Superintelligent. Hij krijgt heel veel dingen voor elkaar.

„Ik ben geen man om orders te krijgen uit Londen. Begin 2008 ben ik afgetreden. Daarna ben ik commissaris van Mecom geworden. Vrij snel bleek: Montgomery luisterde niet, de inkomsten daalden, het was overal een rotzooi. Dat hebben wij als commissarissen gemeld aan de aandeelhouders. Montgomery overtuigde hen dat het desastreus zou zijn als hij zou weggaan. In januari 2009 zijn wij op een lid na opgestapt.

„Montgomery speelde een levensgevaarlijk spel. Hij heeft voor alles teveel betaald. Er was geen operationele strategie, behalve dat iedereen naar internet moest. Er kwam niks uit. Het is een trieste geschiedenis.

„Ik geloof nog steeds in kranten. Ze zullen niet meer groeien, maar halen een redelijk rendement. Het is een boeiende en maatschappelijk waardevolle business. Ik mis het nog iedere dag.”

    • Jan Benjamin