Het oranje sportjaar 2012: we leden, we vloekten en we werden blij

KOEN VAN WEEL Supporters vieren feest tijdens de huldiging van de Nederlandse olympiërs op het Stationsplein in Den Bosch. ANP / Koen van Weel

Epke, Ranomi. Blije Churandy. De flatteuze hockeyvrouwen en Marianne Vos. Het sportjaar 2012 baarde herinneringen aan deze fijne atleten die helden werden. Maar hun nieuwbakken status en de daarbij behorende oranjegekte groeide op een bedje van keihard gezichtsverlies en bittere ontgoocheling.

Twee weken geleden waren alle winnaars op het Sportgala gelauwerde olympiërs. Zij redden de sportzomer waarvan zó veel werd verwacht. Maar het incasseringsvermogen van de Nederlandse sportliefhebber werd danig op de proef gesteld, en dat begon al vroeg.

Het ijs in Balk

Want wat was het lang geleden dat we zo serieus mochten hopen op een Tocht der Tochten als afgelopen februari. Dagenlang werd er opgebouwd naar het verlossende woord. Maar dat godvergeten ijs in Balk en De Luts… Erben Wennemars hield de ogen niet droog, zittend aan tafel bij DWDD, toen Wiebe Wieling de natie in bescheiden rouw dompelde.

Maar het slijt. Dat Ireen Wüst – zonder ook maar een enkele afstand te winnen – en Sven Kramer wereldkampioen werden in een lege schaatshal in Moskou zijn we ook allang weer vergeten. Zo ook het WK sprint dat Stefan Groothuis knap won. En de Europese titel van Brian Mariano, Churandy Martina, Giovanni Codrington en Patrick van Luijk op de estafette kreeg niet de aandacht die het verdiende. Vlug ging de blik op de Sportzomer, in een periode waarin het elftal van Bert van Marwijk ongenaakbaar leek.

‘Hou je bek, man’

Dat het EK voetbal in Polen en Oekraïne - ondanks geweldige doelpunten - niet werd wat ‘we’ ervan hadden gehoopt, is een understatement. Wat. Een. Desillusie.

Robben die Van Marwijk “hou je bek, man” toesnauwt? Het eilandje Van Persie-Boulahrouz-Afellay. De lange gezichten van Huntelaar en Van der Vaart. De spartelende, te groene Willems. Ron Vlaar. Het was verschrikkelijk om te aanschouwen, maar bijzaak in de onthutsende decompositie van de vicewereldkampioen.

Het was het vertrouwen van de voetballers in elkander als onderdeeltje van een gerespecteerde voetbalmachine, door Bert vanaf 2008 vakkundig opgebouwd, dat volledig in elkaar donderde. De vicewereldkampioen bestond al niet meer.

Eén doelpunt, na 24 minuten EK, en Oranje kwam er nooit meer bovenop. Michael Krohn-Dehli vergeten we nooit meer.

Gelukkig hadden we de Tour, dachten we. Voor een zoveelste jaar de schoonste Ronde van Frankrijk ooit. Dachten we. Nog even geen USADA-rapport, nog even gewoon de blauworanje jongens van Rabo; het schoonste jongetje van de klas. En wat voor een stel was het! Gesink en Mollema als kopmannen met daarachter Ten Dam en Kruiswijk.

De Tour duurde een week

Maar na één Tourweek bleek ook hier het verheugen op oranjesucces tevergeefs. Om hopeloos van te worden. Veertien van de zeventien Nederlanders lagen erbij: die vreselijke massavalpartij op dat lullige rechttoe rechtaan weggetje richting Metz. En het ergste: Gesink en Mollema waren de pineut. Om nog maar niet over Wout Poels te spreken.

Dat de Tour daarna ook nog eens een van de saaiste sinds lange tijd bleek te zijn, hielp ook al niet. Dat laboratoriumwielrennen van Sky deed verlangen naar brave Andy en gehaaide Alberto. Ondertussen werd die andere Schleck nog even door de gendarmerie opgepikt, dat was het meest opwindende aan drie weken Dalida.

Ook de eerste week ‘Londen’ was slikken

Murw gebeukt door tegenslag en teleurstelling strompelden we naar de Zomerspelen. Gelukkig geen 10 km langebaanschaatsen in Londen dus van een foute wissel kon geen sprake zijn. Ja, oké, bij de estafettelopers, maar zowel de mannen- als vrouwenploeg bereikte daar verdienstelijk de finale om zesde te worden.

Maar tegen die tijd hadden we al de pijn moeten slikken van toch wel tegenvallende judoresultaten in de eerste week. De broertjes Elmont: geen medaille. Henk Grol ging maar voor één ding en verrekte het dan ook om blij te zijn met brons. En ook Edith Bos rekende stiekem op meer dan de derde plek.

Zo, en wat dachten we van Bas Verwijlen? Die babbelde zichzelf van tevoren naar eremetaal maar het werd tien keer niks: na twee schermpotjes naar huis. De Golden Girls op de 4×100 vrij? Niet zo Golden, maar zilver. De roeiende Holland Acht, de lamlendige wielrenners van Leo van Vliet op de weg: het viel tegen.

‘De jongens waren een beetje te ver weg’

De pijn, de pijn. Gelukkig waren er zalvende optredens. Wie herinnert zich boogschutter Rick van der Ven nog, en zijn bloedstollende partij om brons? Helaas net 5-6 voor de Chinees Xiaoxiang Dai. En heerlijk nuchter: schutter Peter Hellenbrand haalde de finale maar kwam daarin net tekort. Beachduo Nummerdor/Schuil en zeiler Pieter-Jan Postma voelden het brons door de vingers glippen, zo ook BMX’er Raymond van der Biezen.

Indrukwekkend goud voor Marianne Vos, dito brons voor Teun Mulder op de baan en het zilver van de hockeymannen bracht ons eindelijk in de lang verlangde stemming.

En dan #ikbenblij Churandy! Wat een held. Redder van de zomer. Wat een heerlijk mens dat in één klap alle ellende relativeert. “De jongens waren een beetje te ver weg, ik had harder moeten lopen.” Simpel. “Maar ik ben blij man.”

Wij ook, want de Sportzomer eindigde met nog meer aangename verrassingen. Dorian van Rijsselberghe: een oppermachtige gouden plak waar weinigen van tevoren op hadden gerekend. Bonus. De 18-jarige Laura Smulders: brons op haar BMX-fietsje. Drie keer zilver en een keer brons bij de ruiters, hartstikke mooi meegenomen.

‘Hij staat! Ik sta! Ik ga helemaal uit m’n dak!’

Maar de absolute goudkoorts steeg ons naar het hoofd door Epke en ‘Kromo’. Hans van Zetten werd in één keer een BN’er:

En waar het gouden kwartet een kleine hapering vertoonde, ging Ranomi Kromowidjojo door. Zij werd de koningin van de Spelen voor Nederland. Goud op de 50 en 100 meter vrij. Het meest lachen was het met Kromo’s broertje tijdens het eerste goud, op de 100m. Genieten:

En zo kwam het toch allemaal nog goed met het sportjaar 2012. We leden, maar werden blij. Het is zonde voor Bert van Marwijk en jammer voor de vallende wielrenners. Maar dit jaar zit in onze kop als het jaar van de Zomerspelen, het jaar van Epke, Ranomi. Blije Churandy. De flatteuze hockeyvrouwen en Marianne Vos.

Komende zaterdag meer sport op nrc.nl wanneer lezers in het kader van de Beste van het Web-awards het beste doelpunt uit een jaar Goal van het Weekend mogen kiezen.

    • Jules Seegers