De waarheid in etappes

Hij zwijgt over de wielersport sinds hij eruit is gestapt, in 2004. Het enige wat sindsdien van Jan Raas werd vernomen, dateert uit 2009. Als hij zou gaan praten, vernam de buitenwacht, dan zou dat het einde betekenen van de Rabobank als wielerploeg. Raas zei het toen er een boekje over hem was uitgekomen, waaraan hij ook zijn medewerking had onthouden.

Het zijn schaarse woorden van de man die er jarenlang ploegleider was, tot hij door de leiding van de bank aan de kant werd gezet.

Of Raas in een juridische positie verkeert die hem tot zwijgen noopt, dan wel dat hij zich houdt aan de beruchte ‘omerta’, dat is niet duidelijk. Feit is dat ook zonder onthullingen van zijn kant nu stukje bij beetje feiten en verdachtmakingen naar buiten komen.

Rabo mag dan zijn einde als sponsor van de mannenprofs hebben aangekondigd, waardoor die ploeg volgend jaar als ‘Blanco’ in het peloton fietst, daarmee is aan de negatieve publiciteit voor de bank geen einde gekomen.

Zaterdag volgde deze krant met onthullingen over de rol van de vroegere ploegarts Geert Leinders bij het verstrekken van het dopingmiddel epo en over het bezoek van onder anderen de vroegere toprenner Michael Boogerd aan een Oostenrijkse bloedbank. Het zijn nieuwe aanwijzingen dat het dopinggebruik bij de Rabobank geen incident was, geen exclusieve keuze van individuele renners, maar onderdeel van een systeem. Zoals dat ook bij andere teams het geval was.

De waarheid komt in etappes. Of er ooit ook een eindklassement kan worden opgemaakt, is nog de vraag. De KNWU, de Nederlandse wielerbond, heeft een commissie ingesteld die onder voorzitterschap van oud-minister Winnie Sorgdrager onderzoek doet naar de dopingcultuur en de aanpak daarvan, vroeger en nu. Renners en andere betrokkenen krijgen de kans om desgewenst vertrouwelijk en anoniem de waarheid te vertellen. Misschien komen zo feiten aan het licht die nu onbekend zijn. Zeker is dat niet: geen (ex-)renner is tot iets verplicht. Dat kan ook moeilijk anders. Want veel meer dan dat zij regels hebben overtreden die in hun sport gelden, valt hun niet aan te rekenen.

Het is een van de initiatieven in de mondiale wielersport om een einde te maken aan het dopinggebruik, dat overigens zo oud is als die sport zelf. Het zijn de morele opvattingen over doping die zijn veranderd.

Niettemin doen (ex-)wielrenners van de Rabobank en anderen er goed aan met de waarheid op tafel te komen. Al was het maar om de huidige generatie renners, die meer dan ooit aan dopingcontroles worden onderworpen, te bevrijden van de last dat ook zij bijna per definitie verdacht zijn.