Opinie

Black Ops

In de videogame Call of Duty Black Ops 1 kan de speler een tegenstander aanpakken door een raam kapot te slaan, een stuk glas in zijn mond te duwen en dan hard op zijn gezicht te stompen. In Black Ops 2 roept een ‘good guy’: „I have two children, fuck!”. Waarop een sadist eerst zijn knieën kapot schiet. Daarna gaat er een mes door zijn keel.

Ik ken in mijn buurt nogal wat tienjarige jongetjes die Call of Duty Black Ops graag spelen. Het is gekeurd voor 18 jaar en ouder wegens ‘extreem geweld’, want de speler brengt non-stop anderen om het leven. Deze onvermoede kant van een doorgaans toch niet bepaald ruige subcultuur in Utrecht-Oost (hoogopgeleid, blank, vaak GroenLinks of PvdA stemmend) blijft me verbazen. Ik deed er dus een niet-representatief oproepje via Twitter bij: wie liet zijn kinderen Call of Duty spelen, en wie verbood het?

Tientallen reacties kwamen binnen. Bijna alle ouders stonden het – meestal zuchtend – toe. Het jongste kind was 9 en speelde een uur per weekend. Een meerderheid was tien tot dertien jaar oud en speelde het ongeveer een uur per dag. Veel ouders gaven vriendjes de schuld: ze hadden het spel gekocht, omdat hun kind het anders zonder toezicht bij vrienden speelde. Of ze kochten het niet, maar wilden het bij anderen niet verbieden.

Uit tweets van een moeder: „Mijn zoon van 12 doet niet liever. We hadden het nooit voor hem moeten kopen.” Hij mag daarom alleen nog in het weekend Call of Duty spelen: „(...) en na elke grote mond, scheldpartij etc. trekken we er een uur af.” Voor de kerstvakantie is er een ingewikkeld regime: zoon mag zoveel uren Call of Duty spelen als hij boeken leest: „per dag, minus strafuren”.

Een collega bij Trouw wist zelfs dat haar broertje Call of Duty speelde met de veertienjarige zoon van een christelijk gereformeerde dominee. Benieuwd hoe iemand tegelijkertijd de Bijbel uitlegt en Call of Duty goedpraat, belde ik de dominee. Maar deze dacht nog dat zijn zoon een game speelde „op agrarisch gebied, iets met landbouwmachines” en dacht goede gesprekken te voeren over gamen met zijn zoon: „Een stukje openheid wederzijds vind ik wel fijn.”

Een week na de schietpartij in Newtown moorden tal van blozende Nederlandse kinderen kortom weer fanatiek tegenstanders uit in Call of Duty. Sterker: dat deden ze nog dezelfde dag. En ook al toen volwassenen op alle voetbalvelden begonnen over ‘respect’.

Ik ga geen causaal verband leggen tussen videogames en agressie: er bestaan zowel onderzoeken die dat aantonen, als het tegendeel. Maar het leek me weer eens een andere kerstgedachte.

Margriet Oostveen schrijft op deze plek een wisselcolumn met Christiaan Weijts.

De column zal tijdens de kerstvakantie niet verschijnen. Op maandag 7 januari keert de wisselcolumn terug. Arjen van Veelen neemt dan de plaats in van Christiaan Weijts.