Amerika krijgt misschien ook een BTW

Een Amerikaanse BTW zou in 2013 wel eens praktische politiek kunnen worden. De aanhoudende ruzie over de begroting in Washington toont aan dat het terugdringen van de tekorten lastig zal zijn zonder nieuwe inkomstenbronnen. Een omzetbelasting zou snel tot een serieuze optie kunnen uitgroeien. Het inzetten van de BTW ter vervanging van andere belastingen, met name de ondernemingsbelasting, kan de Amerikaanse concurrentiekracht en groei versterken.

De VS is de enige grote ontwikkelde markt die zo’n belasting niet kent. Discussies in het verleden liepen vast op politieke bezwaren. De Republikeinen zijn bang dat een omzetbelasting, in combinatie met de bestaande inkomsten van de overheid, zal worden gebruikt om een nog grotere publieke sector te financieren. Democraten vrezen dat een consumptiebelasting die in de plaats komt van een inkomstenbelasting een achteruitgang zou zijn, omdat arme mensen een groter deel van hun inkomen consumeren.

Belastingvrijstellingen en andere mechanismen zouden een BTW minder regressief kunnen maken. In een alternatief voorstel van twee Texaanse zakenlieden zou een omzetbelasting worden gebruikt om de ondernemingsbelasting en de loonbelasting die werkgevers moeten betalen te vervangen. Op een tarief van ongeveer 8 procent denken ze dat deze vervanging de overheid geen geld zou kosten. Zo’n belasting zou grotendeels door bedrijven worden betaald, waardoor zij minder regressief is. Als op de import wel BTW zou worden geheven, maar op de export niet, zou de belasting goederen die in de VS worden gemaakt ook concurrerender maken.

Het opvallendst is het bescheiden BTW-tarief dat nodig is om een verschil te maken. De Amerikaanse ondernemingsbelasting is met 35 procent hoog in een mondiale context, wat leidt tot zorgen over de concurrentiekracht – ook al zijn de effectieve tarieven door tientallen aftrekposten veel lager. Het vervangen van deze belasting door een BTW van 8 procent zou gunstig afsteken tegen het (in 2010) gemiddelde van 18 procent in andere landen, aldus de Congressional Research Service (de CRS, het onderzoeksbureau van het Amerikaanse Congres).

Of hij nu in de plaats komt van de ondernemingsbelasting of van de inkomstenbelasting, het verhogen van de BTW met bijvoorbeeld twee procentpunten – van 8 naar 10 procent – zou jaarlijks zo’n 100 miljard dollar aan extra overheidsinkomsten opleveren, schat de CRS. Dat zou de tekorten geleidelijk aan kunnen terugdringen. Als de zorgen over het te veel belasten van de armen kunnen worden overwonnen, kan een eenvoudige BTW Amerika een stuk concurrerender maken.

Breakingviews is een dagelijks financieel commentaar uit het buitenland. Vertaling Menno Grootveld