Jazzwereld zoekt zelf geld voor archief

Het Jazz Archief heeft geld nodig om te laten zien wat het heeft. Met optredens en een veiling is daar zondagavond een begin mee gemaakt.

NB aub niet of zo min mogelijk croppen NB Nederland, Amsterdam, 16-12-2012. Benefietconcert, benefietavond voor het Nederlands Jazz Archief. De subsidie stopt en de opbrengst van deze avond gaat naar de doorstart van het archief. In het Bimhuis traden Jazzartiesten op en was er een veiling. bij de afsluitende borrel draaide Jules Deelder plaatjes. Op foto: Jules Deelder danst op een plaatje. NB aub niet of zo min mogelijk croppen NB Foto: Olivier Middendorp

Halverwege de benefietavond voor het Nederlands Jazz Archief (NJA) komt dichter en jazzfanaat Jules Deelder aan het woord. „God beware me als op een dag iedereen van jazz gaat houden. Je wilt toch tot een elite behoren.” Die elite was gisteravond verzameld in een uitverkocht Bimhuis in Amsterdam en hoorde Deelder vervolgen: „Als je het archief van belang vindt, moet je het ook zelf betalen. Dan word je ook meteen onafhankelijk zoals jazzmuzikanten dat graag zijn.”

Die onafhankelijkheid is even wennen voor het NJA. Van het ene op het andere jaar krijgt het geen subsidie meer. Het behoud van het archief is gegarandeerd doordat Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam zich erover ontfermt, maar om toegankelijk en zichtbaar te houden is 200.000 euro nodig. Dat bedrag moet nu door particulieren of bedrijven worden opgebracht.

Het benefiet gisteravond was een eerste poging en moest vooral het archief onder de aandacht brengen. Van Deelders jazzelite was de dichter zelf de meest opruiende. In de zaal klonk af en toe wel gemopper op de overheid, maar het werd geen vakbondsavond met oproepen tot actie.

Wel was het een avond waarop een aantal van de beste jazzmuzikanten van Nederland speelde. Het gaf een aardige doorsnede van de Nederlandse jazzcultuur die het archief wil bewaken. Rita Reys zong de jazz waarmee ze in de jaren vijftig internationaal succes had, pianist Michiel Braam vertolkte de free jazz van de in 2010 overleden Willem Breuker, met John Engels achter het drumstel.

Het benefietconcert was deels ontsproten aan het brein van drummer Joost Patocka (43). Hij speelt in het trio van Rita Reys en raakte door de verhalen van haar en Ruud Jacobs gefascineerd door de Nederlandse jazzhistorie. Deze avond schoof hij ook aan bij zijn eigen generatie: Benjamin Herman, die zich ontfermde over de erfenis van componist Misha Mengelberg. Pianist Ruben Hein (31) zong daarbij het zoete sprookjesachtige De sprong o romantiek der hazen. Er stonden grofweg zes decennia Nederlandse jazz op het podium. Ronald Snijders sloot de avond af met groovende Surinaamse jazz.

Toen vlak voor het einde het moment kwam om de portemonnee te trekken, bleek hoe ver Nederland verwijderd is van een cultuur van mecenassen. Veilingmeester Co de Kloet had vier stukken onder de hamer, waaronder een kunstwerk van drummer Han Bennink en het bijwonen van een opnamesessie van Benjamin Herman. Van de benodigde twee ton werd een schuchter begin gemaakt: 1.200 euro. Samen met de toegangkaartjes en een sponsordiner staat de teller op zo’n 15.000 euro.

    • Leendert van der Valk