Chinese marine provoceert Japan

Vlak voor de parlementsverkiezingen in Japan heeft China de spanningen tussen de twee landen opgevoerd door met een marinevliegtuigje het Japanse luchtruim boven de omstreden Senkaku/Diaoyu-eilanden in de Oost-Chinese Zee te schenden. De Chinese actie, die in Japan is opgevat als een „zeer ernstige provocatie’’, vond plaats op de dag dat in China de 75-ste verjaardag van het „bloedbad van Nanjing” werd herdacht.

Japan reageerde op de eerste Chinese schending van het luchtruim sinds 1958 door met acht F-15’s het Chinese vliegtuig te verjagen en de Chinese ambassadeur in Tokio te ontbieden. Volgens een Chinese woordvoerder ging het om een normale patrouille in het luchtruim van eilanden die tot Chinees territorium behoren. China is al eerder met marinevaartuigen in de Japanse wateren bij de eilanden gesignaleerd.

De Japanse oppositieleider Shinzo Abe, die volgens prognoses met zijn Liberale Democratische Partij afstevent op een overwinning, gebruikte het incident om opnieuw voor een betere verdediging van de eilandengroep te pleiten. In Chinese ogen geldt de conservatieve Abe, een voormalige premier, als een gevaarlijke havik waar het gaat om China. Abe wil de defensie-uitgaven verhogen om aan de groeiende militaire macht van China het hoofd te bieden.

Dat China vlak voor verkiezingen in Japan de in China gewantrouwde Shinzo Abe in de kaart heeft gespeeld, heeft te maken met de herdenking van de 300.000 Chinezen die in december 1937 omkwamen toen het Japanse leger via Shanghai en Nanjing naar het westen optrok. Volgens de Chinese staatsmedia was de patrouille gisteren boven de eilanden een teken dat China nooit meer wijkt voor Japanse „illegale acties”.

Een tweede reden is dat de nieuwe Chinese leider Xi Jinping, tevens de „commander in chief” van de Chinese strijdkrachten, deze week heeft opgeroepen tot de „grote wedergeboorte van de Chinese natie’’. In het nationalistische denken in China horen de eilanden in de Oost- en ook de Zuid-Chinese Zee bij China.

Op bezoeken aan militaire bases maakte Xi, die bezig is zijn macht te vestigen, duidelijk dat China onder zijn bewind geen territoriale concessie aan Japan zal doen. Xi Jinping is aan de macht gekomen met steun van het Chinese leger.

    • Oscar Garschagen