Mager klimaatakkoord - Kyoto verlengd tot 2020

De Noorse minister van Milieu, Bård Vegar, praat met milieuactivisten terwijl ze protesteren bij de internationale klimaattop in Doha, Quatar. Foto AP / Osama Faisal De Noorse minister van Milieu, Bård Vegar, praat met milieuactivisten terwijl ze protesteren bij de internationale klimaattop in Doha, Quatar. Foto AP / Osama Faisal

Bijna tweehonderd landen hebben vandaag tijdens de VN-klimaattop in Doha (Quatar) hun handtekening gezet onder verlenging van het Kyoto-protocol om de opwarming van de aarde tegen te gaan. De verlenging geldt tot 2020.

Het huidige klimaatakkoord uit 1997, loopt dit jaar af. Op de klimaattop in Kopenhagen was al afgesproken dat in 2015 een nieuw verdrag moet worden gemaakt dat dan vanaf 2020 ingaat. Concreet is nu in Doha daarvoor een agenda opgesteld hoe dat verdrag tot stand gaat komen. Onderhandelaars hebben de hele nacht doorgewerkt om de details van dit tijdspad af te ronden en uit te werken. Maar volgens analisten blijft het nog steeds vaag. Volgens NRC-klimaatredacteur Paul Luttikhuis is het tijdspad ernaar toe inderdaad niet heel precies bepaald:

“Zo’n agenda die nu gemaakt is, legt vast over welke onderwerpen men het eens moet worden vanaf 2015. Maar er is inderdaad niet vastgelegd in welk jaar op welk punt overeenstemming moet zijn bereikt. En wat er moet gebeuren als dat niet lukt, of er dan meer vergaderingen komen enzovoort. In die zin blijft het vaag.”

Geen akkoord over financiering

De verlenging kan op zich als een klein succes worden gezien, zegt Luttikhuis: “In feite is het altijd een succes als de boel niet uit elkaar klapt.” Maar het resultaat blijft toch wat schraal, men is het bijvoorbeeld niet eens geworden over de financiering voor de ontwikkelingslanden:

“Als je deze landen hoort, zijn ze er niet gelukkig mee omdat er voor hun te weinig in zit. In principe zijn de rijke landen het al lang geleden eens geworden dat ze de historische verantwoordelijkheid hebben om ontwikkelingslanden financieel te helpen met de gevolgen van de door rijke landen veroorzaakte klimaatveranderingen. Maar Amerika wil zich niet vastleggen op grote bedragen. In principe zou vanaf 2020 jaarlijks miljarden beschikbaar moeten zijn hiervoor, maar het is echt een probleem om dat bij elkaar te gaan krijgen.”

Struikelblok is definitie van ontwikkelingslanden

Voor de VS, dat Kyoto nooit ondertekend heeft, is het grootste struikelblok nog steeds dat landen opkomende landen als China, India, Brazilië zich als ontwikkelingslanden blijven presenteren en daardoor ook recht op een deel van die koek hebben. Het is overigens de bedoeling dat dit onderscheid in het nieuwe verdrag in 2020 zal vervallen en dat deze landen niet meer bestempeld zullen worden als ontwikkelingsland.

De definitiekwestie heeft ook landen als Canada, Japan, Nieuw-Zeeland en Rusland ertoe gebracht eerder uit Kyoto te stappen. De verlenging die vandaag bereikt is van Kyoto geldt daardoor maar voor 15 procent van de mondiale emissies. Het doel is dat alle landen zich wel zullen gaan committeren aan het nieuwe verdrag in 2020. Maar ondanks al deze mitsen en maren is er nog wel een klein ander lichtpuntje in de vandaag bereikte verlenging zegt Luttikhuis:

“Polen en Rusland hebben ontzettend veel emissierechten de afgelopen jaren overgehouden uit de eerste [periode. Als die allemaal in de verlenging verhandeld mogen worden zou de prijs van CO2 veel te laag worden. Er is nu besloten dat de beide landen deze emissierechten weliswaar mogen meenemen naar de verlenging, maar tegelijkertijd hebben bijna alle landen gezegd dat ze de emissies niet zullen kopen.”