Budget voor zorg niet meer uitgekeerd in geld

Persoonsgebonden budgetten (pgb’s) in de zorg – geld dat een patiënt naar eigen inzicht kan besteden – worden voortaan niet meer contant uitbetaald, maar in de vorm van een specifieke tegoedbon. Degene die namens de overheid bepaalt of een patiënt recht heeft op zo’n budget, moet, anders dan nu, de betrokkene eerst zelf hebben gesproken. Controleurs zullen thuis op bezoek gaan bij patiënten die gebruik maken van een persoonsgebonden budget.

Dit zijn enkele maatregelen die staatssecretaris Martin van Rijn (Gezondheidszorg, PvdA) vandaag aankondigt om fraude met pgb’s tegen te gaan. Uit onderzoek van ondermeer de Fiod, het Openbaar Ministerie en de Inspectie voor de Gezondheidszorg blijkt dat er voor tientallen miljoenen euro’s fraude wordt gepleegd. Pgb’s worden betaald uit de volksverzekering AWBZ. Volgens Van Rijn ondermijnt de fraude met overheidsgeld de solidariteit op grond waarvan de overheid AWBZ- en andere zorgpremies van de burger int.

Pgb’s zijn de afgelopen vijftien jaar populair geworden: in 1998 werden er 13.000 verstrekt, in 2008 150.000. De hoogte van het pgb wordt bepaald aan de hand van iemands klachten. Met het geld kan een thuiswonende patiënt verpleging, verzorging of begeleiding inkopen. Hij is zo niet gebonden aan wat instellingen te bieden hebben, maar kan zelf een verpleegkundige of begeleider uitzoeken. Dat kan ook een kennis of familielid zijn.

Er zijn bemiddelingsbureaus die geld aanvragen voor de patiënt en hulp ‘regelen’. Sommige daarvan frauderen. Ze declareren te veel uren zorg of veel te hoge bedragen per uur, namens de patiënt. Ze vragen zelf ook te hoge bedragen voor de administratie die ze doen.

Soms, schrijft Van Rijn, gaat het om georganiseerde fraude waarbij stelselmatig te veel zorg wordt aangevraagd, waarna het merendeel van het toegekende budget niet aan zorg wordt besteed. De controle hierop schiet tekort.