Tennet neemt Duitse horde

Duitsland beperkt de risico’s voor netbeheer- ders. „Al onze wensen zijn gehonoreerd”, zegt topman Lex Hartman van het Nederlandse Tennet.

Hij noemt de Duitse Energiewende „het grootste politieke project sinds de val van de Muur”. En Lex Hartman, directielid van Nederlandse netbeheerder Tennet in Duitsland, zit op de eerste rang.

Donderdag ging de Bondsdag akkoord met een nieuwe wet die de aansprakelijkheid van netbeheerders aanzienlijk beperkt en zo de weg vrijmaakt voor investeerders, nodig voor de uitbouw van het netwerk.

Een debat hierover werd een jaar geleden aangezwengeld door Tennet. „Dat was noodzakelijk, want de Duitse regering had wel besloten tot het uitfaseren van kernenergie en om te schakelen naar duurzame vormen van energiewinning. Maar zonder dat er enig plan aan ten grondslag lag. De aanleg van platforms en windmolens is ongecoördineerd. Zodat we nu kostbare platforms aanleggen, waar wisselstroom van windparken wordt verzameld en omgezet voor transport in gelijkstroom, zonder dat er molens zijn. Dat is vreselijk inefficiënt en duur voor de consument. Daarom hebben we vorig jaar gezegd: maak een planning, leg die in de wet vast, dan kun je voor de komende tien jaar plannen wie wanneer wat bouwt. Ook over de planvorming is donderdag duidelijkheid gekomen.”

Tennet wordt verweten zijn taak niet aan te kunnen.

„Dat verwijt heb ik altijd onzinnig genoemd. We konden niet verder omdat de planning ontbrak. Een tweede onduidelijkheid zat in de vraag wie welk risico loopt. Wie betaalt de rekening als de energie niet kan worden afgeleverd? Wie betaalt als de kabel tussen het vasteland en het windpark honderd kilometer verder op hoge zee kapot wordt gevaren? Daar lag niets over vast in wetgeving. Terwijl de kosten dan in de honderden miljoenen kunnen lopen. Dat moest dus geregeld worden, omdat anders niemand wil investeren. Belangrijk is dat nu besloten is dat het risico voor de netbeheerder beperkt blijft en dat deze kosten in principe in het tarief komen.”

De oppositie in de Bondsdag vindt dat het risico wordt afgewenteld op de consument.

„Uiteindelijk wilde de consument, tachtig procent van de kiezers, de ‘Energiewende’. Wíj dringen die offshore niet op aan de klanten, dat is een Duits politiek besluit geweest. Wij hebben de wettelijke opdracht de offshorecapaciteit aan te sluiten op het stroomnet. Daarvoor is nu de meest efficiënte oplossing gekozen. Wat niet wegneemt dat het duur is. Maar dat ligt niet aan de verbinding. Dat komt doordat alles rond windmolens op zee duur is.”

U bent een staatsbedrijf. Heeft Den Haag nog bemiddeld?

„Nee, want wij zijn geen politiek bedrijf. We hebben wel onze aandeelhouder geïnformeerd, maar er is geen politiek dossier van gemaakt.”

Het agentschap dat toezicht houdt op de Duitse stroommarkt heeft Tennet niet gecertificeerd.

„Daar ben ik superrelaxed over. Zij redeneren dat wij, omdat we investeerders nodig hebben, kennelijk zelf onvoldoende kapitaal hebben en daarom geven zij geen certificaat. Ons bedrijf is prima financieel uitgerust, heeft een stabiele A-rating en kan prima alle gebruikelijke netinvesteringen verzorgen. De Europese Commissie heeft de redenering van de toezichthouder dan ook niet geaccepteerd. Nu deze wet is aangenomen, ga ik ervan uit dat het wel goed komt.”

Is het optreden van die toezichthouder een signaal dat de Duitsers Tennet kwijt willen?

„Dat wordt wel eens gezegd, maar ik geloof niet in complotten. Ik stel vast dat onze wensen van vorig jaar nu allemaal in de wet staan. Dat is mooi, maar het echte succes wordt bepaald door de investeerders. Die bepalen of zij op basis hiervan kunnen investeren. Daar heb ik alle vertrouwen in.”