Kitesurfen in de woestijn

Kitesurfen heeft een jong en hip imago. In het Marokkaanse Dakhla zijn opvallend veel liefhebbers op leeftijd te vinden.

Tientallen kitesurfers stuiven door het water, hun fel gekleurde vliegers staan bol in de wind. Sommige surfers gebruiken de golven om hoge sprongen te maken. Op het strand krijgt een Franse toerist aanwijzingen van zijn Marokkaanse leraar. Als de surfer weer op het water is, loop ik naar de docent om te vragen hoe moeilijk kitesurfen is. „Het is makkelijker dan je denkt”, antwoordt Umar Bambari (25), een tanige jongen met sluik haar. „Drie dagen zijn genoeg om het te leren.” Gehuld in een zwarte wetsuit houdt Bambari vanaf het strand zijn leerlingen in de gaten. Een rubberboot met buitenboordmotor ligt klaar, zodat hij indien nodig snel te hulp kan schieten.

De stranden rondom de kustplaats Dakhla, in de door Marokko bezette Westelijke Sahara, zijn de afgelopen jaren uitgegroeid tot een kitesurfparadijs. Volgens de internetsite windguru.cz, een begrip onder surfers, waait het bijna nergens ter wereld zo veel als hier. Andere voordelen zijn het mooie weer, de relatief hoge zeetemperatuur en de diversiteit aan surfwater. Dakhla ligt op een smal schiereiland. Het rustige water in de baai is uitstekend geschikt voor beginners. Wie meer actie wil, kan een paar kilometer verderop terecht, op de hoge golven aan de andere kant van het schiereiland.

Flamingo’s

In de omgeving van Dakhla, een moderne stad met enkele tienduizenden inwoners, loopt de Sahara direct over in de Atlantische Oceaan. Hoge krijtrotsen en uitgestrekte zandstranden wisselen elkaar af. Flamingo’s vliegen laag over het water op zoek naar vis. Landinwaarts bestaat de enige begroeiing uit wat laag struikgewas. Een asfaltweg loopt parallel aan de kust naar het noorden. Vrachtwagens transporteren vanuit Dakhla dagelijks vers ingevroren inktvis naar Spanje. Ook is de zee rond Dakhla een belangrijke leverancier van kreeft.

Op het strand ontmoet ik Mario Gerlach (27), een Zwitser die samen met een vriend in een witte Land Rover naar Marokko is gereden. Op het dak van de auto vervoeren de twee vrienden hun surfplanken. „Het was ver rijden”, zegt Gerlach. „Meer dan vijfduizend kilometer hebben we al afgelegd. En dan moeten we ook weer helemaal terug.” Maar Gerlach heeft geen spijt van de reis naar Dakhla. „Op weinig plaatsen in de wereld kun je zo goed surfen als hier.” Gerlach vertelt dat hij op het idee kwam om Dakhla te bezoeken na het lezen van de Kite and Windsurfing Guide. „De Bijbel voor alle kitesurfers”, lacht hij. „Aan de hand van die gids maken we een tocht langs de beste surfplekken van Spanje en Marokko.”

Zo’n twintig kilometer ten noorden van Dakhla zijn de afgelopen jaren zes surfresorts gebouwd. Ze staan midden in de woestijn aan het strand. Gezamenlijk ontvangen ze elke week zo’n honderd gasten. Sommige vakantieparken, zoals Auberge Nomade, bestaan uit niet meer dan een paar eenvoudig ingerichte tenten. Andere bieden accommodatie die van alle gemakken is voorzien. Dakhla Attitude heeft luxe bungalows, die tegen een heuvel liggen opgestapeld. Gasten hebben een prachtig uitzicht over zee. Een grote loods is ingericht als restaurant. De muren zijn beschilderd met graffiti, aan het plafond hangt een oude surfvlieger. Na de maaltijd draaien diskjockeys dansmuziek, op het strand staan banken waarop de gasten kunnen loungen.

Twee Fransen bestellen gin-tonic aan de bar. De ober, in een lang wit gewaad met tulband, vult de glazen met ijs. Aan tafel zit een groep Belgen, die een volledig georganiseerde kitesurfreis hebben geboekt. Met het vliegtuig zijn ze vanuit Brussel naar Dakhla gekomen. Ik ben verbaasd over de hoge gemiddelde leeftijd van de Belgische surfers. Voordat ik me in kitesurfen verdiepte, dacht ik dat het een sport was voor jongeren, maar hier in Dakhla zie ik opmerkelijk veel mannen en vrouwen van middelbare leeftijd. Volgens de surfleraar die ik vanochtend sprak zijn er zelfs bejaarden die kitesurfen.

De oudste surfer die ik in Dakhla ontmoet, is Dominique Pelletier (64). „Vier jaar geleden ben ik begonnen met kitesurfen”, vertelt de gepensioneerde Belg. Pelletier, in groene korte broek en zwart shirt, beaamt dat kitesurfen minder moeilijk is dan het lijkt. „Ik heb vroeger veel aan windsurfen gedaan”, zegt hij. „Dat is echt zwaar, vooral voor je armspieren. Bij deze vorm van surfen komt veel minder kracht kijken.” Volgens Pelletier draait het bij kitesurfen om techniek. „Als je eenmaal door hebt hoe je zeil reageert op de wind, gaat de rest vanzelf. Met heel weinig inspanning kun je door het water stuiven.”

Behalve buitenlanders zie ik in Dakhla ook veel lokale surfers. Bijna alle leraren op de surfscholen zijn Marokkaan. De toeristen die ik spreek zijn enthousiast over de kwaliteit van de lessen. In het centrum van Dakhla zijn verschillende winkels waar surfers materiaal en kleding kunnen kopen. Bij Yalah Kite, aan de brede Boulevard Walaâ, hangen shirts en broeken van O’Neill. Hippe surfers zweren bij kleding van dit dure Amerikaanse merk. Bij de kassa liggen tijdschriften met actiefoto’s van beroemde Marokkaanse surfers.

Een van de grondleggers van het kitesurfen in Marokko is Rachid Roussafi, die in 2000 als eerste Afrikaanse windsurfer meedeed aan de Olympische Spelen in Sydney. Hij eindigde op de 36ste plaats. Roussafi groeide op in de kustplaats Agadir, zo’n duizend kilometer ten noorden van Dakhla, waar hij op twaalfjarige leeftijd het windsurfen ontdekte. Als professioneel surfer reisde de Marokkaan de hele wereld rond. Vijf jaar lang woonde hij op Hawaï, talloze malen werd hij Marokkaans kampioen. Roussafi leerde Dakhla kennen toen hij op bezoek ging bij een oom die er voor het leger werkte. In 2002 opende hij er met een Marokkaanse zakenpartner de eerste surfschool.

„Ik denk niet dat ik ooit nog wegga uit Dakhla”, vertelt Roussafi (41) als ik hem ontmoet op het terras van café-restaurant Samarkanda. „Ik ben heel erg gaan houden van de combinatie woestijn en zee. In een drukke stad als Agadir wil ik niet meer leven.” Roussafi, met goudkleurige zonnebril en baseballpet, zit onder een parasol in de schaduw. In de verte glinstert het water van de Atlantische Oceaan. Roussafi, die naast wind- en kitesurfen ook aan golfsurfen doet, vertelt dat hij in Dakhla een surfcentrum voor de lokale jeugd wil opzetten. „Mijn hele leven draait om surfen”, zegt hij. „Het is een soort sekte. Als je eenmaal gegrepen bent, kom je er nooit meer vanaf.”

    • Gerbert van der Aa