Studenten worden van meerdere kanten belaagd

Door afschaffing van studiefinanciering en ov-kaart en door ongunstige plannen voor de woningmarkt worden studenten door dit kabinet wel erg hard geraakt, schrijft Peter Boek.

Studenten schenen tot dusver relatief ongeschonden door de crisis te komen. Er moest bezuinigd worden en studeren moest efficiënter, maar dit trof ‘slechts’ universiteiten en de kwaliteit van opleidingen. Tot 29 oktober, toen de nieuwe realiteit insloeg als een bom. Het regeerakkoord werd bekend en de jacht op de portemonnee van de student was geopend. Exit studentenreisrecht, exit basisbeurs.

Maar bij de directe maatregelen tegen de voorzieningen van studenten bleef het niet. Ook via hun woning worden ze gepakt. Studentenwoningen bouwen is economisch moeilijk: de opbrengsten zijn laag en de lasten zijn hoog. De marges zijn dus klein. Sleutelen aan deze marges is onverstandig, zou iedere expert beamen. Enter: de maatregelen op de woningmarkt. Door de giftige cocktail van de verhuurderheffing – een belasting van in totaal twee miljard voor verhuurders – en de koppeling van de huren aan de WOZ-waarde zal menige corporatie geen lang leven meer beschoren zijn, met als gevolg hogere prijzen door een krappe markt. Een onverstandig idee in een tijd waarin de bouwsector niet bepaald welig tiert en voor veel studenten en Nederland als kennisland funest.

Studenten hebben dus een tweevoudig probleem. Aan de ene kant worden zij gedwongen om in de stad waar ze studeren te wonen doordat ze zelf het grootste deel van hun reiskosten moeten gaan betalen. Aan de andere kant zullen de woningnood en de huurprijzen alleen maar stijgen, temeer ook daar het aantal studenten sterk gaat toenemen tot 2019.

Volgens recente cijfers van OCW zullen er alleen al in de hoofdstad 20.000 studenten meer zijn tegen die tijd. Voor velen gaat het onmogelijk worden om een kamer te vinden. Veel studies zijn nu of in de toekomst nog maar in één of enkele steden te volgen, zodat thuis blijven wonen er ook niet in zit voor iemand uit Maastricht die Chinees wil studeren in Leiden. Verder moeten studenten dit alles nu zelf zien te bekostigen, doordat er een sociaal leenstelsel wordt ingevoerd.

De combinatie van het afschaffen van de basisbeurs, het studentenreisrecht en de maatregelen op de woningmarkt zijn funest. Hopelijk betonen onze beleidsmakers zich zo prudent een van de motoren van de Nederlandse economie van nu en van de toekomst niet vast te laten roesten en worden deze maatregelen teruggedraaid.

Peter Boek studeert geneeskunde aan de Universiteit van Amsterdam.