Zombiewetenschap op YouTube

Hoe je mensen kunt laten ‘zombificeren’ en wat er in het zombiebrein gebeurt: dat bespreken wetenschappers met meer en minder gewicht.

Zombies zijn een geeuwverwekkend cliché uit griezelfilms maar in wetenschappelijke video’s kun je er nog wel wat mee. Op het educatieve kanaal TedEd op YouTube is een vermakelijke tekenfilm verschenen waarin twee artsen vanachter een glazen wand een zombie observeren. Ze bespreken welke delen van de hersenen gestoord moeten zijn om de neurologische problemen te krijgen die ze zien: onbeholpen motoriek, de spraak gereduceerd tot primitieve klanken en het taalbegrip volledig uitgeschakeld.

De breinen achter de video zijn Bradley Voytek en Tim Verstynen, serieuze Amerikaanse neurowetenschappers die beiden het onderzoek van zombies mede in hun LinkedIn-profiel hebben staan. Ze zijn betrokken bij de Zombie Research Society. Jammer is wel dat in beeld weinig gebeurt. Tijdens de grappige en interessante dialoog zien we zeven minuten lang de zombie heen en weer strompelen. Daar had langer over mogen worden nagedacht.

Nee, dan Investigating the Haitian Zombie van Hamilton Morris. Morris is de speciale drugsverslaggever van Vice, een tijdschrift annex website gespecialiseerd in bizarre onderwerpen. Eerder at hij paddo’s in Nederland, rookte Arctische schimmels op IJsland en joeg in de Amazone op een hallucinogene kikker. In de laatste aflevering van zijn documentaire videoserie Hamilton’s Pharmacopeia reist hij naar Haïti op zoek naar de neurotoxinen die van een mens een zombie maken.

Maar eerst bezoekt Morris de omstreden Canadese antropoloog en etnobotanicus Wade Davis, die in de jaren 80 onderzoek deed op Haïti en poneerde dat de stof tetrodotoxine (TTX) de schijndode staat veroorzaakt die voorafgaat aan zombificatie. Davis vertelt een plausibel verhaal, maar het verdient aanbeveling op z’n minst het evenwichtige lemma over hem in de Engelstalige Wikipedia te lezen. Op cruciale momenten blijft Morris gelukkig sceptisch. Hij neemt een potje van het peperdure zombiepoeder mee voor analyse. Het resultaat daarvan bezorgt de video een onbetaalbaar slot.

De video is te zien op nrc.nl/wetenschap