‘Het is ons Egypte, niet dat van Morsi’

Egyptenaren betoogden gisteren massaal tegen het decreet waarmee president Morsi onschendbaarheid opeist.

Het Tahrirplein in de Egyptische hoofdstad Kairo stond gisteravond vol met betogers tegen president Mohammed Morsi. Foto AFP

Toen president Morsi vorige week zijn aanhangers toesprak, vroeg hij hun vooral niet te luisteren naar „een minderheid die de revolutie probeert te saboteren”. Maar de mensenmassa die gisteren naar het Tahrirplein in Kairo trok om te protesteren tegen Morsi’s besluit zichzelf en de grondwetgevende vergadering onschendbaar te verklaren, was op sommige momenten even groot als de menigte die vorig jaar zijn voorganger Mubarak ten val bracht.

Voor het eerst in lange tijd toonde het Tahrirplein opnieuw een doorsnede van de samenleving. Meer zelfs, zegt Mawra Taher, een stewardess, „er zijn hier ook een hoop mensen die vorig jaar tegen de revolutie waren”. Taher en haar collega Nadia Fareed zijn gekomen „omdat dit ons Egypte is, niet dat van Morsi”.

Morsi’s fundamentalistische Moslimbroederschap „heeft haar ware gelaat veel vroeger dan verwacht getoond”, zegt Fareed. „Eigenlijk is dat een goede zaak. Als ze hier nog twee, drie jaar mee hadden gewacht, dan hadden ze zich zo diep ingegraven dat niemand hen nog weg kreeg.”

Eén verschil met 2011 is dat het protest nu gericht is tegen een democratisch gekozen president. Wat het plein wil is daarom niet altijd duidelijk. Ramy Essam, de singer-songwriter die wereldberoemd werd met zijn nummer ‘Erhal’ (Rot op), heeft ‘Mubarak’ gewoon vervangen door ‘Morsi’. Ook de leus ‘Het volk wil de val van het regime’ klinkt weer.

Maar voor Jahiya Said, een arme man in een traditionele galabiya, een lange jurk, moet Morsi helemaal niet weg. Said stemde bij de parlementsverkiezingen voor de Moslimbroeders en bij de presidentsverkiezingen voor Morsi. „Het is geen slechte man”, zegt hij. „Hij moet alleen terugkomen op dat decreet van hem. Veel mensen hier denken zoals ik.”

De Moslimbroederschap probeerde lang vol te houden dat de opkomst laag was. Toen bleek dat het er honderdduizenden waren zei @ikhwanweb op Twitter: „Wacht tot wij met miljoenen op straat komen om de gekozen president te steunen”.

De vorige dag had de Moslimbroederschap haar eigen protestbetoging afgelast, officieel om botsingen te vermijden. Maar volgens een hardnekkig gerucht was de echte reden dat veel Moslimbroeders in de provincie niet naar Kairo wilden komen omdat ze hun eigen kantoren moesten verdedigen tegen betogers.

In Mansoura in de Nijldelta werd het hoofdkwartier van de Moslimbroederschap in brand gestoken. In Mahalla in de Nijldelta vielen 300 gewonden bij botsingen tussen Moslimbroeders en tegenstanders. In Kairo werd gisteren om de hoek van het Tahrirplein nog gevochten tussen betogers en de oproerpolitie.

Maar op het plein zelf is alles pais en vree. Mohammed Abdul-Wahed, een 48-jarige verkoper van oud metaal, kuiert er rond met zijn 12-jarige zoon Hisham, zoals elke vrijdag sinds de revolutie, „omdat hier ons hart klopt”. Zijn oudste zoon heeft een oog verloren bij eerdere gevechten rond Tahrir. Abdul-Wahed zegt dat „wat we van Morsi zien ons de vreugde doet vergeten die we voelden op de dag dat Mubarak aftrad”.

In de Pizza Hut om de hoek zoekt een groep tienermeisjes met hoofddoek verpozing. Ze hebben zich niet laten afschrikken door de verhalen over verkrachting en seksuele intimidatie van meisjes op en rond het Tahrirplein. „We hebben daarover gelezen vanochtend”, zegt Youmna Loutfy. „Dat is om onze ouders bang te maken zodat ze ons niet zouden laten komen.” Een oplossing was snel gevonden: „Geen van onze ouders weet dat we hier zijn.”

De meisjes weten niet goed wat er nu moet gebeuren. Een zegt dat Morsi weg moet, een ander zegt: „Dat kan niet want hij is gekozen.” Loutfy vat het samen: „De mensen willen geen nieuwe dictator. Morsi zegt wel dat dit tijdelijk is. Maar de geschiedenis leert dat er niet iets bestaat als een tijdelijke dictator.”