Foliebloemen brengen verlichting in de kerk

Er is iets mis met je als je niet betoverd wordt. De Sainte Marie Madeleine Kerk in Lille lijkt de heilige graal op aarde te hebben gevonden in een koepel van ‘slimme bloemen’.

Toen de Nederlandse lichtkunstenaar Daan Roosegaarde in oktober vorig jaar de kerk binnenstapte, vertoonde die tekenen van verval. „En dat was zonde, want het was een schitterende kerk met mooie schilderingen en glas-in-loodwerk.” Hij besloot „de kerk een update te geven” voor de kunstbiënnale Lille 3000.

Met zijn Studio Roosegaarde maakte hij de Lotus Dome: een koepel van drie bij twee meter hoog, op de vloer van de kerk, gevormd door wat Roosegaarde ‘slimme bloemen’ noemt. De bloemen zijn gemaakt van lotusfolie, een door zijn studio ontwikkeld ultradun aluminium. Dit heeft de eigenschap extreem op warmte te reageren. Alleen de hitte van een hand of lamp is al voldoende om het folie te laten verbuigen. De bloemen werken dus zonder dat daar stroom voor nodig is.

Een bezoeker die langs de koepel loopt, wordt gevolgd door een lamp binnenin die koepel. Waar de lamp schijnt, vouwen de bloemen zich open. Ook als een bezoeker met zijn hand dicht langs de koepel gaat, gaan de lotussen op die plek open.

„De lamp in de koepel werkt met sensoren, maar doet meer dan alleen het volgen van een voorbijganger”, zegt Roosegaarde. „Als er twee mensen rondom de Dome staan, zal de lamp tussen die twee in gaan spelen. Hij heeft een eigen willetje, als een kat op de vensterbank.”

In 2010 werkte Roosegaarde voor het eerst met lotusfolie. „We zijn aan het kijken of we buitenwanden van gebouwen met de lotussen kunnen bekleden. Als de zon erop schijnt, gaan ze open.”

Hij integreert in zijn projecten altijd de digitale wereld met die van de analoge. „Digitaal is een tweede taal voor ons geworden, een nieuwe huid. Deze virtuele wereld is om ons heen gaan zitten. Wij willen deze wereld van het beeldscherm laten springen.”

Dat doet hij met tien mensen in zijn studio in Waddinxveen en vier mensen in Shanghai. Samen met bouwgigant Heijmans is hij bezig met de ontwikkeling van de ‘slimme snelweg’, die energie opwekt uit voorbijrijdende auto’s – in de kern dezelfde techniek die hij gebruikte voor de energieopwekkende dansvloer. Roosegaarde speelt tussen kunst en zakelijk. Of zoals Heijmans- directeur Bert van Els het liefkozend verwoordde: „Hij is een hippie met een businessplan”.

Bekijk de video op studioroosegaarde.net/project/lotus-dome/ of tot 13 januari ‘live’ in Lille.