Rellen in Kairo begonnen in aanloop naar massaprotesten

Anti-Mursi protesters run for cover during clashes with riot police at Tahrir Square in Cairo November 27, 2012. Opponents of President Mohamed Mursi rallied in Cairo's Tahrir Square for a fifth day on Tuesday, stepping up calls to scrap a decree they say threatens Egypt with a new era of autocracy. REUTERS/Ahmed Jadallah (EGYPT - Tags: POLITICS CIVIL UNREST) Anti-Morsi demonstranten vluchten tijdens gevechten met de oproerpolitie. Foto Reuters / Ahmed Jadallah

In de Egyptische hoofdstad Kairo zijn gevechten uitgebroken tussen demonstranten en de politie, een aantal uren voor het begin van een grote demonstratie tegen president Morsi.

De politie bestookt betogers die de agenten met stenen hadden bekogeld met traangas. De betogers verblijven sinds vrijdag al in tentjes rondom het Tahrirplein in Kairo. Ze eisen dat het decreet wordt ingetrokken dat president Morsi donderdag aankondigde, waarin hij zichzelf tijdelijk ongekende bevoegdheden toekende.

Eerste beelden van de gevechten tussen demonstranten en politie van vandaag:

Massademonstratie vanmiddag vanaf drie uur Nederlandse tijd

Voor het eind van de middag is een massademonstratie aangekondigd. De protestbeweging bestaat uit linkse, liberale en socialistische groeperingen. Het is niet de eerste keer sinds vrijdag dat de politie traangas heeft ingezet.

De Moslimbroederschap en de salafistische Nourpartij hebben hun betoging ter ondersteuning van president Morsi tot nader order uitgesteld. Gevreesd werd dat de twee gelijktijdige betogingen in Kairo tot geweld zouden leiden. Gisteren waren de gemoederen al hoog opgelopen toen beide kanten hun eerste martelaars ten grave droegen. In Alexandrië, de tweede stad van Egypte, zou de Moslimbroederschap wel nog gaan demonstreren voor Morsi.

Morsi neemt geen gas terug

Politiek gezien lijkt de situatie muurvast te zitten. President Morsi had gisteravond overleg met een delegatie van de Egyptische rechters. Gisteren riep Morsi nog op tot dialoog en benadrukte hij dat de grondwetswijzigingen slechts tijdelijk zijn. Maar na het overleg lijkt Morsi vooral uitleg te hebben gegeven over het waarom van zijn decreet, in plaats van gas terug te nemen.

Het decreet waarover ophef is ontstaan, verheft de beslissingen van de president boven de rechterlijke macht, volgens Morsi in het belang van “de revolutie, de nationale eenheid en de nationale veiligheid”. Voorlopig lijkt het een averechts effect te hebben: een verdeling tussen voor- en tegenstanders.

Ook de rechterlijke macht laat zich niet opzij schuiven. De Raad van State zal zich 4 december buigen over de klachten tegen het decreet.

Nog onduidelijk hoe groot de ‘massademonstratie’ wordt

Het is nog onduidelijk hoeveel mensen te verwachten zijn op de demonstratie tegen Morsi vanmiddag. Drie marsen zouden vanmiddag vertrekken vanuit moskeeën in de wijken Shoubra, Mohandessien en Ramsis richting Tahrirplein. Vanochtend was het bijzonder rustig in het centrum van de Egyptische hoofdstad: veel mensen zijn niet naar hun werk gegaan uit vrees voor geweld, meldt onze correspondent in Kairo Gert van Langendonck vandaag in NRC Handelsblad.

NOS-correspondent in Egypte Sander van Hoorn maakte net een filmpje met uitleg van de aanzwellende demonstraties op en rond het Tahririplein in Kairo:

En bekijk hier live beelden van de rellen op een klein plein nabij het Tahrirplein in Kairo: