Morsi toonvast: schend op geen enkele wijze rechterlijke macht, pas decreet aan

Daar zaten ze dan, met in het midden Morsi en vicepresident en minister van Justitie Mekki en Mekki. Daaromheen de Opperste Raad die de president ongetwijfeld het vuur aan de schenen legde. Foto AFP

Mohammed Morsi heeft de Opperste Gerechtelijke Raad van Egypte proberen te overtuigen dat zijn decreten op geen enkele manier inbreuken zijn op de rechterlijke macht. De Egyptische president beweert in zijn recht te staan.

De raad vol vooraanstaande rechters is zeer ontstemd over de acties van de president.

“Die eigende zichzelf vorige week bevoegdheden toe die zo ver gaan dat velen hier zeggen dat Egypte opnieuw een dictatuur is geworden. Morsi heeft onder meer gedecreteerd dat zijn beslissingen niet mogen aangevochten worden voor de rechtbank, en dat hij naar eigen goeddunken maatregelen mag nemen om „de revolutie, nationale veiligheid” te beschermen.”- NRC-correspondent Gert van Langendonck vanuit Kairo.

‘Alleen als het om soevereiniteit gaat’

Morsi kwam daarom vandaag met de rechters overeen dat de immuniteit voor hem alleen geldt als het gaat om besluiten inzake de “soevereiniteit” van Egypte. Reuters meldt dat dit blijk geeft van een compromis in een poging de nieuwe crisis in Egypte in hevigheid te doen afnemen. Het zou dan gaan om zaken als iemand de oorlog verklaren of verkiezingen uitroepen.

Beide partijen zeggen nu dat er van een conflict geen sprake is en er volop wederzijds respect heerst. Er zijn tevens nieuwe onderzoeken ingesteld naar het geweld van de oproerpolitie tegen demonstranten.

Egypte zou de term “soevereiniteit” echter ook wel eens breder hebben opgevat waardoor alsnog elk besluit voor meerdere interpretaties vatbaar kan zijn. De stap van Morsi heeft de afgelopen dagen geleid tot felle straatprotesten. Voor morgen zijn grootse betogingen aangekondigd waar de Egyptische Moslimbroederschap zich uit heeft teruggetrokken als steunbetuiging aan de president.

Niet zo kwaad bedoeld?

De toon van Morsi geeft aan dat hij niet terugdeinst voor de consequenties van zijn stappen van afgelopen donderdag. Hij verleende zichzelf en het panel dat de nieuwe Egyptische grondwet samenstelt immuniteit; het kan niet meer door rechters worden ontbonden. Besluiten die Morsi sinds juni als president van Egypte nam, kunnen nu evenmin meer worden aangevochten in de rechtszaal totdat die nieuwe grondwet is aangenomen.

Onze correspondent Gert van Langendonck:

Toch zijn er ook stemmen die zeggen dat Morsi het misschien niet zo kwaad heeft bedoeld. De procureur-generaal die door Morsi is ontslagen – een eerdere poging daartoe mislukte – was erg onpopulair. Morsi besliste ook dat de commissie die de nieuwe grondwet schrijft, onaantastbaar wordt voor de rechtspraak. De voortdurende dreiging van een ontbinding van dat orgaan door het grondwettelijk hof hinderde inderdaad de democratische overgang.

De Egyptische minister van justitie Ahmed Mekki zei vandaag dat een oplossing voor de politieke crisis in Egypte nabij is. Morsi probeerde zelf eerder de onrust te sussen door te herhalen dat het om tijdelijke decreten gaat. Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor Egypte inmiddels aangescherpt.

    • Jules Seegers