Kamer vindt huur probleem

Ruim 100.000 euro per jaar verdient Kamerlid Elbert Dijkgraaf (SGP). Maar een nieuwe woning kopen? Lastig, bleek bij de bank. Dijkgraaf had namelijk geen vast contract, hij is voor vier jaar gekozen: „Later werd me verteld dat medewerkers de opdracht krijgen 80 procent van de aanvragen af te wijzen.”

De SGP’er vertelde de anekdote gisteren tijdens het eerste debat over de plannen voor de huizenmarkt. De koopsector is een van de grootste probleemdossiers van dit kabinet. Ongeveer 700.000 mensen staan ‘onder water’, zei minister Stef Blok (Wonen, VVD). Hun hypotheekschuld is hoger dan de waarde van hun woning.

Ook zijn er veel huizenbezitters met een restschuld na de verkoop van hun woning. Zij mogen, zo bleek gisteren, tien in plaats van vijf jaar de rente op die schuld aftrekken. En vanaf 1 januari zullen de huizenprijzen alleen maar verder dalen omdat nieuwkomers verplicht moeten aflossen om recht te hebben op hypotheekrenteaftrek.

Terwijl het CBS gisteren liet weten dat de koopsector een groot probleem voor de economie is, was juist dáár weinig discussie over. Het kabinet en de Kamer lieten de verplichte aflossing voor starters uit het Lenteakkoord intact, hoewel deze fel bekritiseerd wordt door deskundigen.

Maar die kritiek kwam nauwelijks aan bod in de Kamer. Het ging vooral over een andere maatregel, één die pas in 2014 ingaat: de omstreden verhuurdersheffing. Het kabinet wil forse huurverhogingen, die via de heffing worden teruggesluisd naar de staatskas. Maar tegelijkertijd wordt de huur gemaximeerd op 4,5 procent van de woz-waarde.De sector vreest dat veel corporaties de heffing, oplopend tot twee miljard in 2017, niet kunnen betalen. Zeker niet in krimpregio’s, waar de huren niet verder verhoogd kunnen worden. Ook investeringen in nieuwbouw zullen stilvallen. Gisteren meldde Dudok Wonen, een grote corporatie uit ’t Gooi, bouwprojecten voorlopig stop te zetten.

Alleen VVD en PvdA bleken – voorzichtig – enthousiast over het plan, maar die hebben samen geen meerderheid in de Eerste Kamer. De steun van de oppositie is nodig. Maar die leek ver weg. Wouter Koolmees (D66): „Het bedrag is zo hoog dat dat veel corporaties kunnen omvallen.” Paulus Jansen (SP): „Dit is het einde van de sociale huursector.”

En dus kwam Blok gisteren gelijk in problemen. Zelf benadrukte hij dat het plan nog moet worden uitgewerkt. Dat de discussie volgend jaar volgt. Dat geluid kwam ook van VVD en PvdA. Maar ook zij leken niet voor 100 procent overtuigd. „Er zijn terechte zorgen over krimpgebieden”, zei Barbara Visser (VVD). En Ed Groot (PvdA): „Het eerste plaatje ziet er niet goed uit.”

Alleen Blok bleef hoopvol: „Laten we nu niet uitgaan van de somberste scenario’s. De heffing in combinatie met hogere huren is een sluitend systeem.”

    • Oscar Vermeer