Justitie schikt met Trafigura in Probo Koala-zaak

Mensen betreden vandaag het gerechtsgebouw in Amsterdam voor de zaak rond het gifschip Probo Koala. Oliebedrijf Trafigura heeft van de rechtbank in Amsterdam een boete van 1 miljoen euro opgelegd gekregen. Foto ANP / Evert Elzinga

Het Openbaar Ministerie en Trafigura zijn in de langslepende Probo Koala-zaak een allesomvattende regeling overeengekomen. De nog lopende procedures bij de Hoge Raad zijn hiermee van de baan. Doorprocederen zou mogelijk nog jaren hebben geduurd, denkt het OM.

De schikking houdt in dat de boete van een miljoen euro die het gerechtshof in Amsterdam vorig jaar oplegde aan het oliebedrijf definitief wordt, meldt persdienst Novum. Daarnaast betaalt Trafigura drie ton als vergoeding voor de winst die het maakte met de illegale uitvoer.

Trafigura huurde het schip Probo Koala in 2006 om afval te laten verwerken in de Amsterdamse haven. Tijdens het overpompen bij de afvalverwerker kwam echter zo’n stank vrij, dat in overleg met de gemeente werd besloten het afval terug te pompen. Dat werd vervolgens illegaal naar Ivoorkust gebracht, waar het uiteindelijk werd gedumpt.

Hierdoor zouden duizenden mensen ziek zijn geworden. Ook werd geclaimd dat vijftien mensen zijn omgekomen door de dump, maar dat is nooit hard gemaakt.

Het hof in Amsterdam veroordeelde Trafigura vorig jaar december tot een boete van een miljoen euro voor illegale uitvoer van afvalstoffen naar Ivoorkust en het verzwijgen van het schadelijke karakter van die stoffen. Zowel Trafigura als het OM ging tegen deze uitspraak in cassatie bij de Hoge Raad.

De president-directeur van Trafigura, Claude Dauphin, werd vervolgd voor het leiding geven aan de illegale uitvoer. Hij had hier bezwaar tegen aangetekend, dat ongegrond werd verklaard door de rechtbank en twee keer door Amsterdamse hof, waarna de zaak weer bij de Hoge Raad werd gelegd. Het OM is met Dauphin overeengekomen dat de cassatie wordt ingetrokken als hij 67 duizend euro betaalt. Dat bedrag is gelijk aan de maximale boete die hem zou kunnen worden opgelegd voor de illegale uitvoer van afvalstoffen.

De medewerker van Trafigura die verantwoordelijk was voor het verzwijgen van de schadelijkheid van de afvalstoffen moet 25 duizend euro betalen. Hij werd in juli 2010 veroordeeld tot zes maanden voorwaardelijke gevangenisstraf en 25 duizend euro boete, maar het hof bepaalde een jaar later dat de rechtbank niet bevoegd was. Het OM stelde cassatie in, maar die wordt nu ingetrokken.

Trafigura laat in een reactie weten dat geen van beide bestuurders in het kader van de schikking schuld erkent of aansprakelijkheid aanvaardt. Het bedrijf verwelkomt het einde van deze zaak in Nederland en zegt de werkelijke en vermeende gevolgen van het incident ten zeerste te betreuren.

“Het lijdt weinig twijfel dat er fouten zijn gemaakt en betrokkenen zijn het er over eens dat de zaken anders hadden moeten worden aangepakt”, stelt Trafigura in een verklaring. “Dit incident heeft hieraan extra impulsen en urgentie gegeven en heeft geleid tot de invoering van een robuust proces van stelselmatige controle en verbetering.”