De besmettelijkheid van vetzucht

In Cambridge Nights worden prominente onderzoekers langdurig geïnterviewd. Zoals de internist en socioloog Nicholas Christakis.

‘Als getrouwde mensen langer leven, zijn er twee mogelijkheden. Getrouwd zijn maakt je gezond, of gezond zijn maakt je getrouwd.’ Nicholas Christakis is internist en socioloog en verstaat de kunst een valkuil in de wetenschap met een goeie one-liner zichtbaar te maken. Christakis zoekt sociale invloeden op ziekte en gezondheid en vindt interessante verbanden. Hij vertelt hoe zijn belangstelling is ontstaan: hij zag hoe het ene na het andere familielid van een demente vrouw ziek werd door lichamelijke overbelasting of stress. Nu is hij in de Amerikaanse gezondheidsstatistieken op zoek naar mogelijke ‘sociale besmettelijkheid’ van vetzucht.

Christakis werkt aan Harvard en een lang interview met hem verschijnt momenteel in wekelijkse etappes in de serie Cambridge Nights. Dit is een initiatief van César Hidalgo, een natuurkundige aan het Massachusetts Institute of Technology, dat net als Harvard in Cambridge is gevestigd. Hidalgo heeft vorig seizoen acht prominente onderzoekers uit de regio geïnterviewd en is begonnen aan een tweede serie.

Daarin komen we ook Rosalind Picard tegen, hoogleraar Media Arts and Sciences aan het MIT. Zij heeft het vakgebied ‘Affective Computing’ uitgevonden. Haar werk gaat over computers die reageren op menselijke emoties, of deze emoties beïnvloeden. Daarvoor is het nodig emoties in regels te vatten, en met die regels kan Picard autisten helpen emoties van anderen te leren lezen. Net als Christakis heeft ze in haar grensverleggende werk de nodige weerstanden te overwinnen (‘Emoties, dat is toch alleen maar ruis’). Net als hij is ze een zeer prettige spreker.

Het zijn aangename en interessante programma’s, maar er valt wel wat op aan te merken. Hidalgo stelt zijn vragen als tekst op titelpagina’s. Het gevolg is dat er geen echt gesprek ontstaat. De interviewer zit alleen maar te luisteren naar de monoloog van de geïnterviewde. Ook is het een vreemde keus om de gesprekken in fragmenten te knippen en elke week een deel te publiceren. Een indeling in hoofdstukken is prima, maar de kijker kan zelf wel bepalen of hij tijd heeft voor het hele interview van een uur of niet.

De gesprekken zijn met drie camera’s opgenomen. Gegeven die weelde had wel wat meer aandacht aan het licht mogen worden besteed. Het beeld is vaak hinderlijk flets en matig scherp.

Een interview in de nieuwe serie dat inhoudelijk tegenvalt, is de sessie met superster Steven Pinker. Taalkundige en psycholoog Pinker is wereldberoemd door zijn boek over de afname van het geweld in de geschiedenis. Behalve over dit nogal uitgekauwde onderwerp stelt Hidalgo alleen onbenullige vragen over hoe Pinker met e-mail omgaat en wat voor adviezen hij heeft voor aspirant-schrijvers. Daar had hij veel meer van kunnen maken.

De video is te zien op nrc.nl/wetenschap