Tanja Nijmeijer is ‘gelukkig’ bij FARC

Een aan de FARC gelieerd persbureau bracht gisteren een interview met Tanja Nijmeijer. De beweging wantrouwt ‘manipulerende’ media.

De Colombiaanse guerrillabeweging FARC heeft gisteren een nieuw interview met de Nederlandse FARC-strijdster Tanja Nijmeijer gepubliceerd, via het bevriende persbureau Anncol. De transcriptie van het video-interview leest als een hagiografie van de guerrillera uit Denekamp.

Alexandra Nariño, zoals Nijmeijers nom de guerre luidt, vertelt de verslaggever van Anncol enkele tot dusverre onbekende details over haar leven bij de FARC.

Zo zegt ze dat ze in het begin ongeschikt was voor het harde werk in de kampen van de FARC. Ook vertelt ze dat het haar jaren heeft gekost om de mentaliteit te begrijpen van haar Colombiaanse medestrijders, vaak arme boeren die „met al hun tekortkomingen” bij de FARC kwamen en „zonden” meenamen uit de buitenwereld. Die praktische ervaring botste met het perfecte beeld dat ze had van de guerrilla.

Nijmeijer ontkent dat ze intern is gestraft na de vondst door het Colombiaanse leger van haar dagboek, zoals veel media hebben geschreven. In de in 2007 gepubliceerde dagboekfragmenten toont ze zich kritisch over het leven bij de guerrillabeweging. Maar volgens haar ging het om „zes of zeven negatieve zinnen” die de media opzettelijk uit hun verband hebben gerukt. In die tijd was ze juist „heel gelukkig” bij de FARC, zegt ze.

Dit soort voorbeelden van ‘mediamanipulatie’, zoals Nijmeijer en haar interviewer het noemen, vormt de rode draad van het gesprek dat werd gevoerd in de Cubaanse hoofdstad Havana. Nijmeijer kwam daar vorige week aan voor vredesonderhandelingen met de Colombiaanse regering, die een einde moeten maken aan het bijna vijftig jaar oude conflict. De bedoeling is dat de onderhandelaars van de FARC en van de Colombiaanse regering elkaar donderdag officieel ontmoeten.

Als illustratie van de kwalijke invloed van de media noemt de Nederlandse FARC-strijdster ook de vergeefse zoektocht die haar zus een paar jaar geleden ondernam. Samen met een paar Colombiaanse journalisten wilde ze haar zus Tanja overtuigen om de FARC te verlaten. In het interview zegt ‘Alexandra’ dat de journalisten haar zus hadden voorgelogen dat zij tegen haar wil bij de guerrillabeweging zat. Dit alles zou zijn ingestoken door de regering.

In het interview met Anncol krijgt ook de Nederlandse pers een sneer. Interviewer Dick Emanuelsson, een in Colombia woonachtige Zweed, schetst het beeld dat de Nederlandse journalisten in Havana praktisch smeken om een gesprek met Nijmeijer en daarbij hun breedste glimlach opzetten, terwijl ze haar gewoonlijk de grond in schrijven.

Meerdere Nederlandse kranten en televisiezenders zijn naar Cuba gekomen met vage beloftes van de FARC dat ze een interview met Nijmeijer zouden kunnen hebben. De afspraken worden tot dusver niet concreet. Zondag werd op het laatste moment een persconferentie met haar afgeblazen.

Wel had Trouw-journalist Edwin Koopman vanuit Nederland telefonisch een interview met de FARC-strijdster. Hij confronteerde haar met aanslagen op burgerdoelwitten. Nijmeijer bekende een aanslag op een bus in Bogotá maar zei dat ze nooit burgers heeft gedood of verwond.

Het was een onderbreking in de mediastrategie van de FARC. Tot dan had de beweging alleen toegang gegeven aan journalisten die haar gunstig gezind zijn. Zo wil de FARC controle houden over de boodschap die ze uitdraagt. Nu het vredesproces is begonnen, presenteert ze zich nog meer dan gewoonlijk als een ideologische beweging die uit pure noodzaak de wapens heeft opgepakt.

Interviewer Emanuelsson van het persbureau Anncol plaatst Nijmeijer in de traditie van de internationalisten die in de jaren dertig van de vorige eeuw streden tegen het fascisme in Europa. Zelf vergelijkt ze zich met Che Guevara, de Argentijnse arts die meevocht in de Cubaanse revolutie: „Het maakt niet uit waar je bent geboren of waar je sterft, maar waar je strijdt.”

Het interview bevestigt dat Nijmeijer bewust heeft gekozen voor haar leven bij de FARC. Ook na afloop van de huidige vredesgesprekken wil ze bij de beweging blijven. Ze wil wel graag „een week of twee” naar Nederland. Uit heimwee en om uitleg te geven over de FARC. Maar haar toekomst ligt in Colombia.