Waarom rijden die vrachttreinen zo traag?

Zat Hugo Thys, uit Haaltert (België), misschien onlangs in een trein die achter een trage goederentrein bleef ‘hangen’? Zijn vraag is: waarom rijden goederentreinen zoveel trager dan reizigerstreinen?

Eerst dit: er komen héél snelle goederentreinen. In maart is met succes een experiment uitgevoerd met de Cargo Rail Express hogesnelheidsgoederenvervoer, tussen Lyon en Londen. 300 km/u moet die gaan rijden. Maar voorlopig is de maximale snelheid van een goederentrein in Nederland 120 km/u – op de Betuweroute. Pieter-Dirk Roeleveld, van brancheorganisatie Rail Cargo Information Netherlands wijst op een kaartje in het Railcargo-rapport Spoor in Cijfers 2011 (te downloaden via railcargo.nl/bibliotheek).

Op het grootste deel van het Nederlandse ‘gewone’ intercitynet haalt een intercity op de rechte stukken gemakkelijk 130 à 140 km/u. Maar goederentreinen mogen hooguit 100 km/u – alleen al om de langere remtijden. Omdat passagierstreinen stoppen op stations is de gemiddelde snelheid overigens ongeveer hetzelfde, aldus Roeleveld. En op andere trajecten mogen goederentreinen maar hooguit 80 of 60 km/u, bijvoorbeeld op ‘zwakke’ sporen op zachte grond (zoals het veenlijntje tussen Woerden en Leiden). Als daar een zware trein te hard gaat rijden trekt hij een hekgolf door het natte land.

De werkelijke snelheid ligt lager dan de maximale. Prorail, dat het Nederlands spoornet beheert, meldt dat in de dienstregeling drie soorten ‘paden’ voor goederentrein bestaan. Een trein van 1.000 ton krijgt 95 km/u, een 5.000 ton-trein krijgt 80 km/u.

En dan nog, legt Roeleveld uit. „Machinisten rijden niet graag de maximale snelheid. Het liefst houden ze een constante snelheid, met zo min mogelijk optrekken en afremmen. Dat spaart enorm veel energie.” Op sommige baanvakken, met bruggen, duikers (waterverbindingen onder het spoor) of bepaalde wissels, gelden maxima van 30 of 40 km/u. Door stations mag een goederentrein maar 40 km/u. Een goede machinist houdt daar van tevoren rekening mee.

Ook een vraag voor deze rubriek? Mail naar vraag@nrc.nl

    • Hendrik Spiering