Sopraan Netrebko glorieert als dé diva van nu in ‘Iolanta’

Anna Netrebko met dirigent Villaume, gisteravond in het Concertgebouw. Foto Olivier Middendorp

Iolanta van P.I. Tsjaikovski o.l.v. Emmanuel Villaume met oa Anna Netrebko. 8/11 Concertgebouw A’dam.

Eén zwaluw maakt geen zomer, en één sopraan draagt geen hele opera. Doorgaans. Toch is dat wel de gedachte achter de mede door Universal Music geproduceerde concertante productie waarmee stersopraan Anna Netrebko dezer dagen langs twaalf Europese zalen trekt, begeleid door het Sloveens Filharmonisch Orkest en Koor in budgetbezetting.

Iolanta (1892) is een van die drakerige sprookjeopera’s waar regisseurs nogal van terugschrikken. Ook de late Nederlandse scenische première (!) bij De Nederlandse Opera was in 2004 vooral memorabel door de soms werkelijk prachtige muziek.

In het kort: prinses Iolanta weet niet dat ze blind is. Haar geplande echtgenoot Robert van Bourgondië is al verliefd op een ander als hij met zijn vriend Vaudémont per abuis aan het hof belandt. De vriend vat vlam voor Iolanta en wakkert haar nieuwsgierigheid naar de zichtbare wereld aan. Koning zet zijn dochter onder druk: of je ziet het licht, of Vaudémont sterft. En zie: ze ziet! Slotscène: een collectief Hosanna.

Netrebko houdt van Iolanta, een rol die ze onder Gergiev ook succesvol zong op de Salzburger Festspiele. De orkestrale gloed van toen wordt door de verdienstelijke koor- en orkesttroepen onder Emmanuel Villaume niet geëvenaard; het orkest rolt al in de ouverture een minder fluwelige klank uit dan wenselijk en dan bijvoorbeeld ook wijlen Yakov Kreizberg bij DNO wél realiseerde.

Maakt dat uit? Niet voor de fans van Netrebko, verzameld in een stampvol Concertgebouw. Netrebko’s stem ís ook een hoogst onalledaagse, met een kippenvel veroorzakende, klaroenstrakke hoogte die zo kernachtig is dat ze in het slot-Hosanna lachend en haast sportief boven de 46 fortissimo zingende Sloveense koorzangers uittorende. Maar ook de ommegang van reine blinde naar hartstochtelijke ziende maakte ze aannemelijk en soms roerend, al is de opera vaak te veel Russische Disney om echt veel emotie toe te laten.

De vocale cast is excellent: een keurcorps van letterlijk geweldige (veelal) Slavische stemmen maken van bijvoorbeeld het vrouwenterzet aan het begin een attractie. Het liefdesduet met Sergej Skorokhodov (Vaudémont) is ook een hoogtepunt.

Ook de andere mannenrollen zijn met Vitalij Kovaljov (Koning), de zeer draagkrachtige Luka Debevec Mayer (Bertrand) en Lucas Meachem (Robert) opvallend sterk bezet.