Philip Roth: ‘Ik ben gestopt met schrijven’

Philip Roth in 2007. Foto Bloomberg News.

Philip Roth zegt dat hij zijn laatste roman geschreven heeft. ‘Ik ben klaar,’ zei Roth onlangs in een interview met een Frans tijdschrift, dat vandaag door de wereldpers werd opgemerkt. In 2010 verscheen zijn laatste roman Nemesis.

‘Heeft u nog zin om te schrijven?’ vroeg de journalist van het Franse cultuurtijdschrift Les Inrocks. Roth, de meest gelauwerde Amerikaanse schrijver van het moment, antwoordde: ”Nee. Ik heb trouwens de afgelopen tien jaar al niet meer de intentie gehad om te schrijven. Om de waarheid te vertellen, ik ben klaar. Nemesis zal mijn laatste boek zijn. Kijk naar E.M. Forster: hij stopte met het schrijven van romans toen hij veertig was. En ik, die roman aan roman bleef rijgen, heb de laatste drie jaar niet meer geschreven. Ik werk liever aan mijn archieven, om ze aan mijn biograaf over te kunnen geven.’

Roth vertelde in het interview dat hij vier jaar geleden begonnen is al zijn werk te herlezen, nadat hij datzelfde had gedaan met de boeken van Dostojevski, Toergenjev, Conrad en Hemingway - boeken waar hij als twintiger mee dweepte. ‘Toen ik dat had gedaan, besloot ik mijn eigen werk te herlezen, beginnend bij het einde, bij Nemesis. Ik las door tot ik er genoeg van had, voor Portnoy’s Complaint, dat een onvolmaakte roman is. Ik wilde zien of ik mijn tijd niet had zitten verdoen. Ik concludeerde dat dat niet echt het geval was. Aan het einde van zijn leven zei de bokser Joe Louis: “Ik heb mijn beste gedaan wat ik kon, met wat ik had.” Dat is precies wat ik over mijn werk zou zeggen.’

Zo besloot Roth dat het tijd was voor zijn pensioen: ‘Ik wil niet meer lezen, niet meer schrijven, niet meer praten. Ik heb mijn leven gegeven aan de roman: ik heb gestudeerd, geleerd, geschreven en gelezen. Met uitsluiting van al het andere. Dat is nu genoeg. Ik voel niet meer de aandrang om te schrijven zoals ik die mijn hele leven heb gevoeld.’ Bovendien heeft Roth het idee dat hij niet meer zijn oude niveau heeft: ‘En wie zit er te wachten op een middelmatig boek?’ Zijn uitgever, Houghton Mifflin, heeft de uitspraken van Roth bevestigd.