Alleen maar woorden

Toen de onderhandelaars van de VVD en de PvdA eruit waren en het akkoord op tafel lag, heeft Diederik Samsom daar een ronkende inleiding bij geschreven. Die viel niet zo goed bij de VVD’ers. Het was volgens hen allemaal een beetje over the top. Er konden wel een paar adjectieven uit. En Stef Blok zou, volgens de hilarische reconstructie van de informatiebesprekingen die in NRC Weekend verscheen, hebben gezegd: „Ik ben meer van: er moet nu eenmaal geregeerd worden. Hier zijn de spreadsheets.”

Ik ben afgelopen dinsdag speciaal opgebleven om de overwinningsspeech van Obama te horen. Daar zou Stef Blok flink wat in te schrappen hebben gehad. Wat een schitterende, meeslepende, inspirerende toespraak over geloof in vooruitgang en alle waarden die Amerika groot hebben gemaakt. Het was een klassieke redevoering die niet onderdeed voor de rede van Pericles over de grootsheid van Athene.

Het schitterendste was misschien wel dat Obama de verkiezingsdag aangreep om de waarde van democratie en politiek te onderstrepen. Hij liet zien dat politiek belangrijk is en dat kiezers ertoe doen.

Ik herinner mij dat Obama vijf jaar geleden tijdens de voorverkiezingen door Hillary Clinton werd aangevallen op het feit dat hij wel mooi kon speechen, maar dat dat „alleen maar woorden” waren, terwijl zij daar concrete daden tegenover stelde.

Obama’s verweer was briljant. Hij gaf het toe. Ja, het waren alleen maar woorden. Maar ‘I have a dream’, zijn dat ook alleen maar woorden? Obama stelde dat alle historische veranderingen beginnen met woorden en dat het de taak van de politiek is om het volk met behulp van woorden te inspireren, en te doen geloven dat verandering mogelijk is en dat met hun hulp overmorgen beter kan worden dan morgen.

Het pragmatisch realisme van Stef Blok is kenmerkend voor onze politieke cultuur. Maar dan moeten we ook niet raar opkijken als het volk weinig opheeft met de politiek. Het ontbreekt in de Nederlandse politiek aan ontroering, inspiratie, geloof en hoop. Het ontbreekt aan poëzie. Het ontbreekt aan woorden. Of zoals de dichter Lucebert zei: „Wie niets meer voelt, moet maar weer eens horen!”